İçeriğe atla
← 6. Ünite: Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası

🌐 Hatay'ın Türkiye'ye Katılması

Hatay'ın Türkiye'ye Katılması, 8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersinin 6. ünitesi "Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası" içindeki konulardan biri. Ünite oyununda bu konudan 7 soru var. Aşağıda kısa konu anlatımı ve çözümlü 7 örnek soru bulursun. Soruları hemen çözebilirsin — üyelik gerekmez.

📖 Hatay'ın Türkiye'ye Katılması konu anlatımı

2 dakikada okunur · 8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük

Halkının büyük çoğunluğu Türk olan İskenderun Sancağı (Hatay), 1921 Ankara Antlaşması ile Misakımillî sınırları dışında kalmış ve Fransa denetiminde özel bir yönetime bırakılmıştı. Atatürk, "kırk asırlık Türk yurdu" olarak gördüğü Hatay meselesini kişisel bir mesele ve millî dava saydı. Sorun, Fransa ile barışçı yollarla çözüldü ve Hatay 1939'da Türkiye'ye katıldı.

📜 Sorunun ortaya çıkışı

  • 1921 Ankara Antlaşması'yla Hatay'a özel yönetim verildi; resmî dil Türkçe oldu, Türklere kültürel haklar tanındı.
  • 1936'da Fransa, Suriye üzerindeki mandasını kaldırıp Hatay'ın yönetimini Suriye hükûmetine devretti. Türkiye buna karşı çıktı ve Hatay'ın bağımsız olması gerektiğini savundu.
  • Türkiye konuyu Milletler Cemiyetine götürdü. 1937'de Hatay iç işlerinde serbest, dış işlerinde Suriye'ye bağlı bir statü kazandı; ancak Suriye ve Fransa'nın müdahaleleri gerginliğe yol açtı.

🇹🇷 Hatay Devleti ve anavatana katılma

  • Atatürk hastalığına rağmen Mayıs 1938'de Mersin ve Adana'ya gidip birlikleri denetledi; Türkiye'nin kararlılığını gösterdi.
  • 4 Temmuz 1938'de Fransa ile antlaşma yapıldı; Türk askeri 5 Temmuz'da Hatay'a girdi.
  • 22 Ağustos 1938'deki seçimlerle Hatay Meclisi kuruldu ve Hatay Devleti ilan edildi. Cumhurbaşkanı Tayfur Sökmen oldu.
  • 23 Haziran 1939'da Fransa, Hatay'ın Türkiye'ye katılmasını kabul etti. Hatay Meclisi oy birliğiyle katılma kararı aldı ve 30 Haziran 1939'da Hatay Türkiye'ye katıldı.

💡 Önemi

Hatay, Atatürk'ün vefatından sonra katılsa da onun döneminde başlatılan çabaların sonucudur. Sorunun savaş olmadan çözülmesi, Atatürk dış politikasının barışçılık, gerçekçilik ve millî menfaat ilkelerinin başarısını gösterir.

🧩 Örnekle anlayalım

Hatay sorununun çözümünde Atatürk'ün izlediği yolu dış politika ilkeleri açısından değerlendiriniz.

Çözümü göster

Atatürk Hatay'ı millî dava olarak görmüş ve millî menfaatten taviz vermemiştir. Ancak sorunu Fransa ile savaşarak değil, Milletler Cemiyeti ve antlaşmalar yoluyla çözmeyi tercih etmiştir; bu barışçılık ilkesidir. Dünyadaki gerginliği ve Fransa'nın Türkiye'ye ihtiyacını doğru değerlendirmesi de gerçekçiliğini gösterir.

⚠️ Sık yapılan hatalar

  • "Hatay, Atatürk hayattayken Türkiye'ye katıldı" yanlıştır. Atatürk 10 Kasım 1938'de vefat etmiş, Hatay 30 Haziran 1939'da katılmıştır.
  • "Hatay sorunu İngiltere ile yaşandı" yanlıştır. Hatay sorunu Fransa ile yaşanmıştır; İngiltere ile yaşanan sorun Musul'dur.
💡 Aklında kalsın: 1921 Ankara Antlaşması (özel yönetim) → 1936 sorun başlar → 1938 Hatay Devleti (Tayfur Sökmen) → 30 Haziran 1939 Türkiye'ye katılma; muhatap Fransa.

✏️ Hatay'ın Türkiye'ye Katılması soruları

Şıkka dokun, doğru mu yanlış mı hemen gör; altında çözümü çıkar. Üyelik gerekmez.

1. Hatay sürecinde soru işaretli yılda ne olmuştur?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Hatay Devleti

1937'de Hatay iç işlerinde bağımsız oldu.
1938'de Hatay Devleti kuruldu, 1939'da Türkiye'ye katıldı.

2. Hatay sürecinde soru işaretli yılda ne olmuştur?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Türkiye'ye katılma

1937'de Hatay iç işlerinde bağımsız oldu.
1938'de Hatay Devleti kuruldu, 1939'da Türkiye'ye katıldı.

3. Hatay Devleti'nin cumhurbaşkanı kimdir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Tayfur Sökmen

Hatay Meclisi kuruldu.
Cumhurbaşkanı Tayfur Sökmen oldu.

4. Hatay sorunu hangi devletle yaşandı?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Fransa

Fransa Suriye mandasını kaldırıp Hatay'ı Suriye'ye bırakmıştı.
Sorun Fransa ile yaşandı.

5. Hatay Türkiye'ye katıldığında Atatürk neden bunu göremedi?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Atatürk 1938'de vefat etmişti

Hatay 30 Haziran 1939'da katıldı.
Atatürk 10 Kasım 1938'de vefat etmişti.

6. Atatürk'ün "Bu benim şahsi meselemdir." dediği konu hangisidir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Hatay

Hasta olmasına rağmen Mersin ve Adana'da birlikleri denetledi.
Hatay'ı şahsi meselesi saydı.

7. Hatay'ın Türkiye'ye katılmasını kolaylaştıran dünya gelişmesi hangisidir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Avrupa'da savaş tehlikesinin artması

Fransa'nın Almanya ve İtalya'ya karşı müttefike ihtiyacı vardı.
Bu da Fransa'yı uzlaşmaya yöneltti.

📝 Bu konu hangi yazılıda çıkar?

MEB'in ortak yazılı konu-soru dağılım tablosuna göre bu ünite şu yazılılarda sorulur. Okulundaki zümre tablodaki senaryolardan birini seçer.

📚 "Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası" ünitesinin konuları