📖 Su Dalgalarında Kırınım ve Girişim
Su Dalgalarında Kırınım ve Girişim, 12. Sınıf Fizik dersinin 3. ünitesi "Dalga Mekaniği" içindeki konulardan biri. Ünite oyununda bu konudan 8 soru var. Aşağıda cevaplı ve çözümlü 8 örnek soru bulursun.
✏️ Su Dalgalarında Kırınım ve Girişim soruları
Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Her sorunun altında kısa çözümü var.
1. Aynı fazda çalışan özdeş iki noktasal kaynak (K1 ve K2), sabit derinlikli dalga leğeninde 6 cm dalga boylu dalgalar üretiyor. Bir P noktasının K1'e uzaklığı 48 cm, K2'ye uzaklığı 30 cm'dir. P noktası hangi çizgi üzerindedir?
- A) 3. düğüm çizgisi
- B) 3. dalga katarı
- C) 4. düğüm çizgisi
- D) 4. dalga katarı
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 3. dalga katarı
Yol farkı |PK1 − PK2| = 18 cm = 3λ.
Fark dalga boyunun tam katı olduğundan P, 3. dalga katarı üzerindedir.
2. Aynı fazda çalışan özdeş iki noktasal kaynak (K1 ve K2), sabit derinlikli dalga leğeninde 2 cm dalga boylu dalgalar üretiyor. Bir P noktasının K1'e uzaklığı 21 cm, K2'ye uzaklığı 15 cm'dir. P noktası hangi çizgi üzerindedir?
- A) 4. dalga katarı
- B) 3. düğüm çizgisi
- C) 4. düğüm çizgisi
- D) 3. dalga katarı
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 3. dalga katarı
Yol farkı |PK1 − PK2| = 6 cm = 3λ.
Fark dalga boyunun tam katı olduğundan P, 3. dalga katarı üzerindedir.
3. Aynı fazda çalışan özdeş iki noktasal kaynak (K1 ve K2), sabit derinlikli dalga leğeninde 4 cm dalga boylu dalgalar üretiyor. Bir P noktasının K1'e uzaklığı 22 cm, K2'ye uzaklığı 10 cm'dir. P noktası hangi çizgi üzerindedir?
- A) 3. düğüm çizgisi
- B) 3. dalga katarı
- C) 4. dalga katarı
- D) 4. düğüm çizgisi
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 3. dalga katarı
Yol farkı |PK1 − PK2| = 12 cm = 3λ.
Fark dalga boyunun tam katı olduğundan P, 3. dalga katarı üzerindedir.
4. Aynı fazlı iki noktasal kaynağın ürettiği dalgaların dalga boyu 6 cm'dir. Kaynakları birleştiren doğru üzerinde, merkez doğrusunun iki yanındaki 3. düğüm çizgileri arasındaki uzaklık kaç cm'dir?
- A) 18 cm
- B) 15 cm
- C) 7,5 cm
- D) 36 cm
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 15 cm
Kaynaklar arasında ardışık iki düğüm çizgisi arası λ/2, merkez doğrusu ile 1. düğüm arası λ/4'tür.
3. düğümler arası (2 · 3 − 1) · λ/2 = 15 cm.
5. Sabit derinlikli dalga leğeninde frekansı 8 Hz olan kaynak, dalga boyu 5 cm olan doğrusal dalgalar üretiyor. Dalgaların yayılma hızı kaç cm/s'dir?
- A) 40 cm/s
- B) 1,6 cm/s
- C) 80 cm/s
- D) 13 cm/s
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 40 cm/s
ϑ = λ · f.
5 · 8 = 40 cm/s.
6. Girişim deseninde çift tepe ve çift çukur noktalarının birleştirilmesiyle oluşan çizgiye ne ad verilir?
- A) Dalga katarı
- B) Dalga cephesi
- C) Düğüm çizgisi
- D) Normal çizgisi
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Dalga katarı
Genliğin en büyük olduğu noktalar çift tepe ve çift çukurdur.
Bunları birleştiren çizgiler dalga katarıdır; merkez doğrusu 0. katardır.
7. Dalga leğenine su eklenerek derinlik artırılırsa girişim desenindeki düğüm çizgisi sayısı nasıl değişir?
- A) Azalabilir
- B) Kesinlikle artar
- C) İki katına çıkar
- D) Hiç değişmez
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Azalabilir
Derinlik artınca dalga hızı ve dalga boyu artar.
Çizgiler arası uzaklık büyür; düğüm çizgisi sayısı azalabilir.
8. Kaynakları birleştiren doğru üzerinde ardışık bir dalga katarı ile bir düğüm çizgisi arasındaki uzaklık kaçtır?
- A) λ/4
- B) 2λ
- C) λ
- D) λ/2
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: λ/4
Ardışık iki katar ya da iki düğüm arası λ/2'dir.
Bir katar ile komşu düğüm arası bunun yarısı, λ/4'tür.
Ünite oyunu sırayla açılır: önce önceki üniteleri tamamla.
📝 Bu konu hangi yazılıda çıkar?
Ünitenin yıl içindeki yerine göre genellikle şu yazılılarda sorulur. Okulunun konu dağılımı farklı olabilir.
📚 "Dalga Mekaniği" ünitesinin konuları
- Su Dalgalarında Kırınım ve Girişim
- Işığın Çift Yarıkta Girişimi
- Işığın Tek Yarıkta Kırınımı ve Dalga Doğası
- Doppler Olayı
- Elektromanyetik Dalgalar