12. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı
Örnek yazılı · MEB konu-soru dağılım tablosundaki 5. senaryoya göre (8 soru) · Toplam 100 puan
Ad Soyad:Sınıf:No:Puan:
1.Bir kıyı ilçesinde ekim ayının uzun yıllar ortalama toplam yağışı 60 mm'dir. Bir yıl ekim ayında yalnızca 6 saat içinde 150 mm yağış düşmüş, dere yataklarına yapılmış evleri ve iş yerlerini sel basmıştır.
a) 6 saatte düşen yağış, ekim ayı ortalama toplam yağışının kaç katıdır? İşlem gösteriniz. Bu olayın neden "ekstrem" sayıldığını açıklayınız. (5 puan)
b) Bu selin zararının büyük olmasında insan kaynaklı iki etkeni yazınız. (6 puan)
c) Sel dışında ekstrem doğa olaylarına iki örnek yazınız. (4 puan)(15 puan)
2.Bilim insanları, küresel ortalama sıcaklıkların artmaya devam etmesi durumunda doğa olaylarının şiddetinin ve sıklığının değişeceğini belirtmektedir.
a) Küresel sıcaklık artışı devam ederse deniz seviyesinin nasıl değişeceğini nedeniyle birlikte açıklayınız. Bu değişimin kıyı ovalarına bir etkisini yazınız. (5 puan)
b) Akdeniz havzası gibi yaz kuraklığı yaşanan bölgeler için geleceğe yönelik bir çıkarımda bulununuz ve bu duruma karşı alınabilecek bir önlemi yazınız. (5 puan)(10 puan)
3.Rize'de ekonomik hayatın temelini çay tarımı oluşturur. Antalya'da ise turizm baskın ekonomik faaliyettir.
Bu iki ildeki baskın ekonomik faaliyetin sosyal ve kültürel hayata etkilerine birer örnek veriniz ve açıklayınız. (her il 5 puan)(10 puan)
4.Bir sanayi şehrinin nüfusu 2000 yılında 400.000 iken 2025 yılında 1.000.000 olmuştur. Bu dönemde şehirdeki doğal nüfus artışı (doğumlar ile ölümler arasındaki fark) 150.000 kişidir. Nüfus artışının geri kalanı göçle gerçekleşmiştir. (Veriler örnek amaçlıdır.)
a) Şehrin nüfusu bu dönemde yüzde kaç artmıştır? İşlem gösteriniz. (4 puan)
b) Göçle gelen nüfus kaç kişidir? Bu sayı toplam nüfus artışının yüzde kaçıdır? İşlem gösteriniz. (5 puan)
c) Sanayileşme ile göç ve şehirleşme arasındaki ilişkiyi açıklayınız ve hızlı şehirleşmenin iki toplumsal etkisini yazınız. (6 puan)(15 puan)
5.Türkiye'de doğurganlık hızı azalmakta, ortalama yaşam süresi uzamaktadır. Bunun yanında dijital teknolojiler sayesinde birçok iş uzaktan yapılabilir hâle gelmiştir.
a) Bu eğilimler sürerse gelecekte nüfus yapısında görülecek bir değişikliği ve bunun ekonomiye bir etkisini yazınız. (5 puan)
b) Uzaktan çalışmanın yaygınlaşmasının yerleşmeler üzerindeki olası bir etkisini açıklayınız. (5 puan)(10 puan)
6.Bölgeler, ortak özelliklere göre belirlenen şekilsel (formal) bölgeler ve bir merkez ile çevresi arasındaki ilişkiye göre belirlenen işlevsel (fonksiyonel) bölgeler olarak ayrılabilir.
a) Aşağıdakilerin hangisinin şekilsel, hangisinin işlevsel bölge olduğunu yazınız. (6 puan)
I. Akdeniz iklim bölgesi
II. Mersin Limanı'nın hizmet verdiği ve yük aldığı alan (hinterlandı)
III. İstanbul'a her gün işe gidip gelen insanların yaşadığı yerlerin oluşturduğu alan
IV. Kalker kayaçların yaygın olduğu karstik alan
b) İşlevsel bölgelerin sınırlarının zamanla neden değişebileceğini bir örnekle açıklayınız. (4 puan)(10 puan)
7.Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP); Adıyaman, Batman, Diyarbakır, Gaziantep, Kilis, Mardin, Siirt, Şanlıurfa ve Şırnak illerini kapsayan, Fırat ve Dicle havzalarındaki su ve toprak kaynaklarının geliştirilmesini temel alan bir bölgesel kalkınma projesidir.
a) GAP'ın iki temel amacını yazınız. (4 puan)
b) GAP'ın bölgeye etkilerini ekonomik, sosyal ve kültürel açıdan birer örnekle değerlendiriniz. (9 puan)
c) Proje uygulanırken karşılaşılan bir sorunu yazınız. (2 puan)(15 puan)
8.Türkiye'de GAP dışında da bölgesel kalkınma projeleri uygulanmaktadır.
a) Aşağıdaki projeleri uygulandıkları alanlarla eşleştiriniz. (6 puan)
Projeler: DOKAP, KOP, DAP
Alanlar: Doğu Anadolu, Konya Ovası ve çevresi, Doğu Karadeniz
b) KOP kapsamında yapılan Mavi Tünel'in amacını ve Konya Ovası'nın su sorunuyla ilişkisini açıklayınız. (5 puan)
c) Doğu Karadeniz'in yer şekilleri dikkate alındığında DOKAP'ın hangi alanlara öncelik vermesi beklenir? İki örnek yazınız. (4 puan)(15 puan)
oynaogren.tr · MEB ortak yazılı konu-soru dağılım tablosuna göre hazırlanmış özgün örnek sorulardır; okulunuzun sınavı farklı olabilir.