6. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı
Örnek yazılı · MEB konu-soru dağılım tablosundaki 2. senaryoya göre (8 soru) · Toplam 100 puan
Ad Soyad:Sınıf:No:Puan:
1.Kerem'in dedesi çocukluğunu şöyle anlatıyor: "Bizim evde dedem, ninem, amcamlar ve onların çocukları birlikte yaşardık. Evin bütün kararlarını dedem verirdi. Annem ve yengelerim tarlada ve evde çalışırdı." Kerem ise annesi, babası ve kız kardeşiyle bir apartman dairesinde yaşıyor. Annesi ve babası iş yerlerinde çalışıyor; evdeki kararları birlikte konuşarak alıyorlar.
a) Dedenin çocukluğundaki aile yapısı ile Kerem'in aile yapısı arasındaki iki farkı yazınız. (6 puan)
b) Aile yapısındaki bu değişimin iki nedenini yazınız. (6 puan)(12 puan)
a) Dedenin çocukluğundaki aile yapısı ile Kerem'in aile yapısı arasındaki iki farkı yazınız. (6 puan)
b) Aile yapısındaki bu değişimin iki nedenini yazınız. (6 puan)(12 puan)
2.Zeynep'in sınıfının bir mesajlaşma grubu, ayrıca çevrim içi bir satranç kulübü var. Annesi ise kendi çocukluğunda arkadaşlarıyla yalnızca sokakta ve okulda bir araya geldiğini söylüyor.
a) İletişim teknolojilerinin gelişmesi grupları nasıl değiştirmiştir? İki örnekle açıklayınız. (6 puan)
b) Çevrim içi bir grupta üye olarak uyulması gereken iki kuralı yazınız. (6 puan)(12 puan)
a) İletişim teknolojilerinin gelişmesi grupları nasıl değiştirmiştir? İki örnekle açıklayınız. (6 puan)
b) Çevrim içi bir grupta üye olarak uyulması gereken iki kuralı yazınız. (6 puan)(12 puan)
3.Bir okulda 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı töreni yapılıyor. Öğrenciler hep birlikte İstiklal Marşı'nı okuyor, bayrağımız göndere çekiliyor. Törene okulun bulunduğu mahallenin sakinleri de katılıyor.
a) Metinde geçen millî değerlerden ikisini yazınız. (4 puan)
b) Metin dışında ortak değerlerimize iki örnek veriniz. (4 puan)
c) Millî değerlerin toplumsal birlikteliği nasıl güçlendirdiğini açıklayınız. (5 puan)(13 puan)
a) Metinde geçen millî değerlerden ikisini yazınız. (4 puan)
b) Metin dışında ortak değerlerimize iki örnek veriniz. (4 puan)
c) Millî değerlerin toplumsal birlikteliği nasıl güçlendirdiğini açıklayınız. (5 puan)(13 puan)
4.Aşağıdaki ifadelerin doğru (D) mu yanlış (Y) mı olduğunu yazınız. Yanlış olanların doğrusunu yazınız.
a) İstiklal Marşı'nın şairi Mehmet Akif Ersoy'dur. (3 puan)
b) Bayramlarda büyükleri ziyaret etmek, kuşaklar arasındaki kültürel bağı güçlendirir. (3 puan)
c) Kültürel mirasımız yalnızca camiler, köprüler gibi yapılardan oluşur; türküler ve gelenekler kültürel mirasa girmez. (4 puan)
d) Millî değerler bir milletin bireylerini birbirine bağlayan ortak değerlerdir. (3 puan)(13 puan)
a) İstiklal Marşı'nın şairi Mehmet Akif Ersoy'dur. (3 puan)
b) Bayramlarda büyükleri ziyaret etmek, kuşaklar arasındaki kültürel bağı güçlendirir. (3 puan)
c) Kültürel mirasımız yalnızca camiler, köprüler gibi yapılardan oluşur; türküler ve gelenekler kültürel mirasa girmez. (4 puan)
d) Millî değerler bir milletin bireylerini birbirine bağlayan ortak değerlerdir. (3 puan)(13 puan)
5.Mahalle gazetesinde şu haber çıktı: "Parktaki çöp kutuları yetersiz. Hafta sonları piknik yapanlar çöplerini çimenlere bırakıyor. Bazı oyuncaklar kırık ve tamir edilmiyor. Çocuklar artık parka gitmek istemiyor."
a) Haberde anlatılan iki sorunu yazınız. (4 puan)
b) Bu sorunların çözümü için bir bireye ve bir kuruma düşen birer görevi yazınız. (8 puan)(12 puan)
a) Haberde anlatılan iki sorunu yazınız. (4 puan)
b) Bu sorunların çözümü için bir bireye ve bir kuruma düşen birer görevi yazınız. (8 puan)(12 puan)
6.Aşağıdaki tabloda bazı toplumsal sorunlar verilmiştir. Boş bırakılan (----) yerleri doldurunuz. (13 puan)(13 puan)
7.Arda okuldan gelince akşama kadar telefonla oyun oynuyor. Ödevlerini yapmıyor, ailesiyle sohbet etmiyor, uykusuz kaldığı için sabahları derste dikkatini toplayamıyor.
a) Arda'nın yaşadığı sorunun adını ve bu sorunun Arda'ya iki olumsuz etkisini yazınız. (6 puan)
b) Bu sorunun çözümü için Arda'ya ve ailesine birer öneride bulununuz. (6 puan)(12 puan)
a) Arda'nın yaşadığı sorunun adını ve bu sorunun Arda'ya iki olumsuz etkisini yazınız. (6 puan)
b) Bu sorunun çözümü için Arda'ya ve ailesine birer öneride bulununuz. (6 puan)(12 puan)
8.Türkiye'nin konumu, tarih boyunca ülkemizi önemli bir yer hâline getirmiştir.
a) Türkiye topraklarının bulunduğu iki kıtayı yazınız. (4 puan)
b) Türkiye'nin kuzeyinde, batısında ve güneyinde bulunan denizleri yazınız. (6 puan)
c) Türkiye'nin üç tarafının denizlerle çevrili olmasının ülkemize bir yararını yazınız. (3 puan)(13 puan)
a) Türkiye topraklarının bulunduğu iki kıtayı yazınız. (4 puan)
b) Türkiye'nin kuzeyinde, batısında ve güneyinde bulunan denizleri yazınız. (6 puan)
c) Türkiye'nin üç tarafının denizlerle çevrili olmasının ülkemize bir yararını yazınız. (3 puan)(13 puan)
oynaogren.tr · MEB ortak yazılı konu-soru dağılım tablosuna göre hazırlanmış özgün örnek sorulardır; okulunuzun sınavı farklı olabilir.
Cevap anahtarı
1. a) Beklenen farklar (ikisi yeterli):
- Dedenin ailesi geniş aile (birkaç kuşak bir arada), Kerem'in ailesi çekirdek ailedir (anne, baba, çocuklar).
- Eskiden kararları ailenin en yaşlısı verirdi; bugün kararlar aile bireylerince birlikte alınıyor.
- Eskiden kadınlar çoğunlukla tarlada ve evde çalışırdı; bugün anne de iş yerinde çalışıyor.
- Eskiden kırsalda (köyde), bugün kentte (apartmanda) yaşanıyor.
b) Beklenen nedenler (ikisi yeterli): köyden kente göç ve kentleşme, sanayileşme ve tarım dışı iş alanlarının artması, kadınların çalışma hayatına daha çok katılması, eğitim düzeyinin yükselmesi, konutların küçülmesi.
Puanlama: a) 6 puan (her doğru fark 3 puan); b) 6 puan (her doğru neden 3 puan).
- Dedenin ailesi geniş aile (birkaç kuşak bir arada), Kerem'in ailesi çekirdek ailedir (anne, baba, çocuklar).
- Eskiden kararları ailenin en yaşlısı verirdi; bugün kararlar aile bireylerince birlikte alınıyor.
- Eskiden kadınlar çoğunlukla tarlada ve evde çalışırdı; bugün anne de iş yerinde çalışıyor.
- Eskiden kırsalda (köyde), bugün kentte (apartmanda) yaşanıyor.
b) Beklenen nedenler (ikisi yeterli): köyden kente göç ve kentleşme, sanayileşme ve tarım dışı iş alanlarının artması, kadınların çalışma hayatına daha çok katılması, eğitim düzeyinin yükselmesi, konutların küçülmesi.
Puanlama: a) 6 puan (her doğru fark 3 puan); b) 6 puan (her doğru neden 3 puan).
2. a) Beklenen anahtar fikirler:
- Yüz yüze olmayan, çevrim içi gruplar ortaya çıktı (mesajlaşma grupları, çevrim içi oyun ve hobi kulüpleri).
- Uzakta yaşayan insanlar aynı grubun üyesi olabiliyor.
- Gruplar daha hızlı kurulup dağılabiliyor; haberleşme anında gerçekleşiyor.
b) Örnek kurallar (ikisi yeterli): Başkalarının kişisel bilgilerini ve fotoğraflarını izinsiz paylaşmamak; saygılı ve kırıcı olmayan bir dil kullanmak; doğruluğu belli olmayan bilgileri yaymamak; tanımadığı kişilere kişisel bilgi vermemek; grubun amacı dışında gereksiz mesaj göndermemek.
Puanlama: a) 6 puan (her doğru ve açıklanmış örnek 3 puan); b) 6 puan (her doğru kural 3 puan).
- Yüz yüze olmayan, çevrim içi gruplar ortaya çıktı (mesajlaşma grupları, çevrim içi oyun ve hobi kulüpleri).
- Uzakta yaşayan insanlar aynı grubun üyesi olabiliyor.
- Gruplar daha hızlı kurulup dağılabiliyor; haberleşme anında gerçekleşiyor.
b) Örnek kurallar (ikisi yeterli): Başkalarının kişisel bilgilerini ve fotoğraflarını izinsiz paylaşmamak; saygılı ve kırıcı olmayan bir dil kullanmak; doğruluğu belli olmayan bilgileri yaymamak; tanımadığı kişilere kişisel bilgi vermemek; grubun amacı dışında gereksiz mesaj göndermemek.
Puanlama: a) 6 puan (her doğru ve açıklanmış örnek 3 puan); b) 6 puan (her doğru kural 3 puan).
3. a) Cumhuriyet Bayramı (millî bayramlar), İstiklal Marşı, Türk bayrağı.
b) Örnekler (ikisi yeterli): Türkçe (ortak dil), Ramazan ve Kurban bayramları, vatan sevgisi, misafirperverlik, büyüklere saygı, şehitlerimize vefa, ortak tarih.
c) Beklenen anahtar fikirler:
- Ortak değerler insanlarda "biz" duygusu ve aidiyet oluşturur.
- İnsanlar ortak günlerde bir araya gelir, kaynaşır.
- Farklı yerlerde yaşayan insanları ortak bir kimlik etrafında birleştirir; zor zamanlarda dayanışmayı artırır.
Puanlama: a) 4 puan (her doğru değer 2 puan); b) 4 puan (her doğru örnek 2 puan); c) 5 puan (en az iki anahtar fikir tam puan, tek fikir 3 puan).
b) Örnekler (ikisi yeterli): Türkçe (ortak dil), Ramazan ve Kurban bayramları, vatan sevgisi, misafirperverlik, büyüklere saygı, şehitlerimize vefa, ortak tarih.
c) Beklenen anahtar fikirler:
- Ortak değerler insanlarda "biz" duygusu ve aidiyet oluşturur.
- İnsanlar ortak günlerde bir araya gelir, kaynaşır.
- Farklı yerlerde yaşayan insanları ortak bir kimlik etrafında birleştirir; zor zamanlarda dayanışmayı artırır.
Puanlama: a) 4 puan (her doğru değer 2 puan); b) 4 puan (her doğru örnek 2 puan); c) 5 puan (en az iki anahtar fikir tam puan, tek fikir 3 puan).
4. a) D
b) D
c) Y. Doğrusu: Kültürel miras yalnız somut yapılardan oluşmaz; türküler, halk oyunları, gelenekler, el sanatları gibi somut olmayan kültürel ögeler de kültürel mirasımızdır.
d) D
Puanlama: a) 3 puan; b) 3 puan; c) 4 puan (doğru Y 2 puan, doğru düzeltme 2 puan); d) 3 puan.
b) D
c) Y. Doğrusu: Kültürel miras yalnız somut yapılardan oluşmaz; türküler, halk oyunları, gelenekler, el sanatları gibi somut olmayan kültürel ögeler de kültürel mirasımızdır.
d) D
Puanlama: a) 3 puan; b) 3 puan; c) 4 puan (doğru Y 2 puan, doğru düzeltme 2 puan); d) 3 puan.
5. a) Çevre kirliliği (çöplerin yere atılması), çöp kutularının yetersizliği, parktaki oyuncakların bakımsız ve kırık olması.
b) Örnek cevap:
- Bireye düşen görev: Çöpünü çöp kutusuna atmak ya da yanında geri götürmek; parktaki eşyaları korumak; kırık oyuncakları belediyeye bildirmek.
- Kuruma düşen görev: Belediyenin parka yeterli çöp kutusu koyması, düzenli temizlik yapması, kırık oyuncakları onarması; uyarı levhaları asması.
Puanlama: a) 4 puan (her doğru sorun 2 puan); b) 8 puan (bireyin görevi 4 puan, kurumun görevi 4 puan).
b) Örnek cevap:
- Bireye düşen görev: Çöpünü çöp kutusuna atmak ya da yanında geri götürmek; parktaki eşyaları korumak; kırık oyuncakları belediyeye bildirmek.
- Kuruma düşen görev: Belediyenin parka yeterli çöp kutusu koyması, düzenli temizlik yapması, kırık oyuncakları onarması; uyarı levhaları asması.
Puanlama: a) 4 puan (her doğru sorun 2 puan); b) 8 puan (bireyin görevi 4 puan, kurumun görevi 4 puan).
6. Örnek cevaplar:
- Su israfı: Nedeni: musluğu açık bırakmak, bozuk tesisatları onarmamak, bilinçsiz sulama. Çözüm: musluğu gereksiz yere açık bırakmamak, damlatan muslukları onarmak, damla sulama kullanmak, bilinçlendirme kampanyaları.
- Trafik kazaları: Nedeni: hız sınırını aşmak, emniyet kemeri takmamak, trafik kurallarına uymamak, dikkatsizlik. Çözüm: kurallara uymak, trafik eğitimi, denetimlerin artırılması.
- Akran zorbalığı: Nedeni: farklılıklara saygı duymamak, öfke kontrolü sorunu, kendini güçlü gösterme isteği. Çözüm: durumu öğretmene ve rehber öğretmene bildirmek, empati ve saygı etkinlikleri, okulda farkındalık çalışmaları.
Puanlama: 13 puan (her satırda neden 2 puan, çözüm önerisi 2 puan; üç satırın tamamı doğruysa 1 puan ek düzen puanı).
- Su israfı: Nedeni: musluğu açık bırakmak, bozuk tesisatları onarmamak, bilinçsiz sulama. Çözüm: musluğu gereksiz yere açık bırakmamak, damlatan muslukları onarmak, damla sulama kullanmak, bilinçlendirme kampanyaları.
- Trafik kazaları: Nedeni: hız sınırını aşmak, emniyet kemeri takmamak, trafik kurallarına uymamak, dikkatsizlik. Çözüm: kurallara uymak, trafik eğitimi, denetimlerin artırılması.
- Akran zorbalığı: Nedeni: farklılıklara saygı duymamak, öfke kontrolü sorunu, kendini güçlü gösterme isteği. Çözüm: durumu öğretmene ve rehber öğretmene bildirmek, empati ve saygı etkinlikleri, okulda farkındalık çalışmaları.
Puanlama: 13 puan (her satırda neden 2 puan, çözüm önerisi 2 puan; üç satırın tamamı doğruysa 1 puan ek düzen puanı).
7. a) Sorun: Bilinçsiz (aşırı) teknoloji kullanımı / dijital bağımlılık.
Olumsuz etkileri (ikisi yeterli): ders başarısının düşmesi, aile içi iletişimin azalması, uyku düzeninin bozulması, dikkat eksikliği, hareketsizliğe bağlı sağlık sorunları.
b) Örnek öneriler:
- Arda'ya: Ekran süresini sınırlamak, önce ödevlerini yapmak, spor ve kitap okuma gibi etkinliklere zaman ayırmak.
- Ailesine: Evde ekran kuralları koymak (yatmadan önce telefon kullanılmaması gibi), Arda ile birlikte vakit geçirecek etkinlikler planlamak, gerekirse rehber öğretmenden destek almak.
Puanlama: a) 6 puan (sorunun adı 2 puan, her doğru etki 2 puan); b) 6 puan (Arda'ya öneri 3 puan, ailesine öneri 3 puan).
Olumsuz etkileri (ikisi yeterli): ders başarısının düşmesi, aile içi iletişimin azalması, uyku düzeninin bozulması, dikkat eksikliği, hareketsizliğe bağlı sağlık sorunları.
b) Örnek öneriler:
- Arda'ya: Ekran süresini sınırlamak, önce ödevlerini yapmak, spor ve kitap okuma gibi etkinliklere zaman ayırmak.
- Ailesine: Evde ekran kuralları koymak (yatmadan önce telefon kullanılmaması gibi), Arda ile birlikte vakit geçirecek etkinlikler planlamak, gerekirse rehber öğretmenden destek almak.
Puanlama: a) 6 puan (sorunun adı 2 puan, her doğru etki 2 puan); b) 6 puan (Arda'ya öneri 3 puan, ailesine öneri 3 puan).
8. a) Asya ve Avrupa.
b) Kuzey: Karadeniz; batı: Ege Denizi; güney: Akdeniz.
c) Örnek cevaplar: Deniz ticareti ve deniz taşımacılığı gelişir; limanlar sayesinde dünyaya kolay ulaşılır; kıyılarda deniz turizmi gelişir; balıkçılık yapılır.
Puanlama: a) 4 puan (her doğru kıta 2 puan); b) 6 puan (her doğru deniz 2 puan; yön eşleşmesi yanlışsa o denize puan verilmez); c) 3 puan.
b) Kuzey: Karadeniz; batı: Ege Denizi; güney: Akdeniz.
c) Örnek cevaplar: Deniz ticareti ve deniz taşımacılığı gelişir; limanlar sayesinde dünyaya kolay ulaşılır; kıyılarda deniz turizmi gelişir; balıkçılık yapılır.
Puanlama: a) 4 puan (her doğru kıta 2 puan); b) 6 puan (her doğru deniz 2 puan; yön eşleşmesi yanlışsa o denize puan verilmez); c) 3 puan.