📋 11. Sınıf Felsefe 1. Dönem 1. Yazılı 2. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 5 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 2. senaryoda 6 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 6 ile 8 arasında değişir). Yazılı haftası: 2-13 Kasım 2026. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 2. senaryoda hangi konudan kaç soru?
-
2 soru
Çevre ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme her senaryodaFEL.11.1.1
-
3 soru
Çevre sorunlarıyla ilgili felsefi düşünce ortaya koyabilme her senaryodaFEL.11.1.2
-
1 soru
Teknoloji ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilmeFEL.11.2.1
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
🧾 Açık uçlu örnek yazılı kâğıdı
Bu yazılı için 5. senaryoya göre hazırlanmış örnek kâğıt var; konuları büyük ölçüde aynı.
✏️ 2. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Aldo Leopold şöyle akıl yürütür: İnsan doğanın bir üyesidir; o hâlde etik düzlem genişletilerek canlı-cansız bütün çevreyi içine almalıdır. Bu akıl yürütme insan merkezci yaklaşımın hangi ilkesini doğrudan reddeder?
"İnsanların birbirine karşı sorumlu olduğunu" diyen öğrenci genişletmeyi bir değiştirme sanır; Leopold insanlar arasındaki etiği kaldırmaz, ona bütün çevreyi ekler.
Önce Leopold'un sonucu bulunur: etik düzlem insanların ötesine, bütün çevreye genişlemelidir. Sonra insan merkezci ilkelerle karşılaştırılır: bu yaklaşıma göre etik yalnız insanların birbiriyle ilişkisinde geçerlidir; Leopold'un sonucu tam olarak bu ilkeyi reddeder.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Etiğin yalnız insanlar arasında geçerli olduğunu
"İnsanların birbirine karşı sorumlu olduğunu" diyen öğrenci genişletmeyi bir değiştirme sanır; Leopold insanlar arasındaki etiği kaldırmaz, ona bütün çevreyi ekler.
Önce Leopold'un sonucu bulunur: etik düzlem insanların ötesine, bütün çevreye genişlemelidir. Sonra insan merkezci ilkelerle karşılaştırılır: bu yaklaşıma göre etik yalnız insanların birbiriyle ilişkisinde geçerlidir; Leopold'un sonucu tam olarak bu ilkeyi reddeder.
2. Çevre merkezci yaklaşımı canlı merkezci yaklaşımdan ayıran özellik hangisidir?
"İnsanın üstünlüğünü reddetmesi" diyen öğrenci çevre merkezci yaklaşımın doğru bir özelliğini seçer ama bu özellik ayırt edici değildir; canlı merkezci yaklaşım da insanın diğer canlılardan üstün olmadığını söyler.
İki yaklaşımı ayıran şey kapsamdır: çevre merkezci yaklaşım canlı merkezci anlayışa toprak, su, kaya gibi cansız doğayı ekleyerek merkezi genişletir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Cansız doğayı da ahlaki alana katması
"İnsanın üstünlüğünü reddetmesi" diyen öğrenci çevre merkezci yaklaşımın doğru bir özelliğini seçer ama bu özellik ayırt edici değildir; canlı merkezci yaklaşım da insanın diğer canlılardan üstün olmadığını söyler.
İki yaklaşımı ayıran şey kapsamdır: çevre merkezci yaklaşım canlı merkezci anlayışa toprak, su, kaya gibi cansız doğayı ekleyerek merkezi genişletir.
3. Aldo Leopold şöyle akıl yürütür: İnsan doğanın bir üyesidir; o hâlde etik düzlem genişletilerek canlı-cansız bütün çevreyi içine almalıdır. Bu akıl yürütme insan merkezci yaklaşımın hangi ilkesini doğrudan reddeder?
"İnsanların birbirine karşı sorumlu olduğunu" diyen öğrenci genişletmeyi bir değiştirme sanır; Leopold insanlar arasındaki etiği kaldırmaz, ona bütün çevreyi ekler.
Önce Leopold'un sonucu bulunur: etik düzlem insanların ötesine, bütün çevreye genişlemelidir. Sonra insan merkezci ilkelerle karşılaştırılır: bu yaklaşıma göre etik yalnız insanların birbiriyle ilişkisinde geçerlidir; Leopold'un sonucu tam olarak bu ilkeyi reddeder.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Etiğin yalnız insanlar arasında geçerli olduğunu
"İnsanların birbirine karşı sorumlu olduğunu" diyen öğrenci genişletmeyi bir değiştirme sanır; Leopold insanlar arasındaki etiği kaldırmaz, ona bütün çevreyi ekler.
Önce Leopold'un sonucu bulunur: etik düzlem insanların ötesine, bütün çevreye genişlemelidir. Sonra insan merkezci ilkelerle karşılaştırılır: bu yaklaşıma göre etik yalnız insanların birbiriyle ilişkisinde geçerlidir; Leopold'un sonucu tam olarak bu ilkeyi reddeder.
4. Adorno'ya göre doğaya egemen olmanın insana bedeli nedir?
"Bilginin bir güce dönüşmesi" diyen öğrenci Adorno'yu Bacon'la karıştırır; "bilgi güçtür" diyen ve bunu doğaya egemen olmanın yolu sayan Bacon'dır, Adorno ise bu egemenliği eleştirir.
Adorno'ya göre doğaya egemen olmak, egemen olunana yabancılaşmayı getirir: insan doğaya hükmettikçe ondan kopar.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: İnsanın doğaya yabancılaşması
"Bilginin bir güce dönüşmesi" diyen öğrenci Adorno'yu Bacon'la karıştırır; "bilgi güçtür" diyen ve bunu doğaya egemen olmanın yolu sayan Bacon'dır, Adorno ise bu egemenliği eleştirir.
Adorno'ya göre doğaya egemen olmak, egemen olunana yabancılaşmayı getirir: insan doğaya hükmettikçe ondan kopar.
5. Bir belediye, kentteki yaşlı çınarları "Gölgeleriyle sokakları serinletiyor, havayı temizliyorlar." gerekçesiyle koruma altına alıyor. Bu gerekçe hangi yaklaşıma uyar?
"Canlı merkezci yaklaşım" diyen öğrenci kararın sonucuna, yani bir canlının korunmasına bakar; oysa yaklaşımı belirleyen gerekçedir.
Gerekçede çınarlar insana sağladıkları serinlik ve temiz hava için değerli görülüyor; bu araçsal değerdir ve insan merkezci yaklaşıma uyar.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: İnsan merkezci yaklaşım
"Canlı merkezci yaklaşım" diyen öğrenci kararın sonucuna, yani bir canlının korunmasına bakar; oysa yaklaşımı belirleyen gerekçedir.
Gerekçede çınarlar insana sağladıkları serinlik ve temiz hava için değerli görülüyor; bu araçsal değerdir ve insan merkezci yaklaşıma uyar.
6. Değer ve ahlak sorunları hangi alana girer?
Ontoloji varlıkla, aksiyoloji değerle ilgilidir.
Sorunlar aksiyoloji alanına girer.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Aksiyoloji
Ontoloji varlıkla, aksiyoloji değerle ilgilidir.
Sorunlar aksiyoloji alanına girer.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 6 | Çevre ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (2) · Çevre sorunlarıyla ilgili felsefi düşünce ortaya koyabilme (2) · Teknoloji ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (2) |
| 2. Senaryo | 6 | Çevre ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (2) · Çevre sorunlarıyla ilgili felsefi düşünce ortaya koyabilme (3) · Teknoloji ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme |
| 3. Senaryo | 6 | Çevre ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (3) · Çevre sorunlarıyla ilgili felsefi düşünce ortaya koyabilme (3) |
| 4. Senaryo | 6 | Çevre ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (3) · Çevre sorunlarıyla ilgili felsefi düşünce ortaya koyabilme (2) · Teknoloji ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme |
| 5. Senaryo | 8 | Çevre ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (3) · Çevre sorunlarıyla ilgili felsefi düşünce ortaya koyabilme (3) · Teknoloji ile ilgili felsefi soru ve problemleri anlayabilme (2) |
11. Sınıf Felsefe 1. Dönem 1. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›