📋 10. Sınıf Tarih 1. Dönem 2. Yazılı 2. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 6 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 2. senaryoda 6 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 6 ile 7 arasında değişir). Yazılı haftası: 4-15 Ocak 2027. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 2. senaryoda hangi konudan kaç soru?
-
1 soru
Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerde devlet ve ordu teşkilatında meydana gelen değişim ve sürekliliği yorumlayabilmeTAR.10.1.2
-
1 soru
Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerin sosyoekonomik faaliyetleri ile yerleşme ve şehirleşme anlayışları arasındaki ilişkiyi sorgulayabilmeTAR.10.1.3
-
2 soru
Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme her senaryodaTAR.10.2.1
-
2 soru
1299-1453 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli’de gerçekleştirdiği siyasi ve askerî mücadeleleri yorumlayabilmeTAR.10.2.2
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
✏️ 2. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Büyük Selçuklu Devleti'nde devlet teşkilatının başındaki en büyük kurum olan Divan-ı A'lâ'ya kim başkanlık ederdi?
"Sultan" diyen öğrenci Divan-ı A'lâ ile Divan-ı Mezâlim'i karıştırır; sultanın başkanlık ettiği kurul Divan-ı Mezâlim'dir.
Divan-ı A'lâ'ya sahib-i a'zâm unvanıyla anılan vezir başkanlık ederdi; alt divanlar da bu divana bağlı çalışırdı.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Vezir
"Sultan" diyen öğrenci Divan-ı A'lâ ile Divan-ı Mezâlim'i karıştırır; sultanın başkanlık ettiği kurul Divan-ı Mezâlim'dir.
Divan-ı A'lâ'ya sahib-i a'zâm unvanıyla anılan vezir başkanlık ederdi; alt divanlar da bu divana bağlı çalışırdı.
2. Kâtip Çelebi Takvimü't-Tevarih adlı eserinde Osmanlı Devleti'nin kuruluş tarihini hangi yıl olarak verir?
Eser 1648'de yazıldı.
Kâtip Çelebi kuruluşu 1299 olarak verir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 1299
Eser 1648'de yazıldı.
Kâtip Çelebi kuruluşu 1299 olarak verir.
3. M. Fuat Köprülü'ye göre Osmanlı'nın kuruluşu nasıl incelenmelidir?
Köprülü 1934'te Sorbonne'da konferanslar verdi.
Kuruluş umumi Türk tarihi içinde, Selçuklu tarihinin devamı olarak görülmeli.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Anadolu Selçuklu tarihinin devamı olarak
Köprülü 1934'te Sorbonne'da konferanslar verdi.
Kuruluş umumi Türk tarihi içinde, Selçuklu tarihinin devamı olarak görülmeli.
4. I. Haçlı Seferi sırasında Türkiye Selçuklu Devleti'nin merkezi nasıl değişti?
"Konya düştü, merkez İznik'e taşındı" diyen öğrenci yönü ters kurar; Haçlıların ilk saldırdığı başkent İznik'ti, Selçuklular bu yüzden içerideki Konya'ya çekildi.
Haçlılar 1096-1099 seferinde başkent İznik'i aldı; Selçuklular merkezlerini Konya'ya taşıdı ve 1097'de Dorileon'da da yenilince Haçlılar Anadolu'yu geçti.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: İznik düştü, merkez Konya'ya taşındı
"Konya düştü, merkez İznik'e taşındı" diyen öğrenci yönü ters kurar; Haçlıların ilk saldırdığı başkent İznik'ti, Selçuklular bu yüzden içerideki Konya'ya çekildi.
Haçlılar 1096-1099 seferinde başkent İznik'i aldı; Selçuklular merkezlerini Konya'ya taşıdı ve 1097'de Dorileon'da da yenilince Haçlılar Anadolu'yu geçti.
5. Bir tarihçi bir zafer için şunu yazıyor: "Savaşın son günü toplanan beyler, aralarından birini ilk sultanları ilan etti ve komşu hükümdarlara zaferlerini bildiren mektuplar gönderdi." Bu anlatım hangi savaşa uyar?
"Malazgirt Savaşı" diyen öğrenci en ünlü zaferi ilk zaferle karıştırır; Malazgirt'te Selçuklu Devleti zaten vardı ve başında Alp Arslan bulunuyordu.
"İlk sultan" ilan etmek yeni bir devletin kurulduğunu gösterir; Selçuklu Devleti 1040'ta Gaznelilere karşı kazanılan Dandanakan zaferiyle kuruldu.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Dandanakan Savaşı
"Malazgirt Savaşı" diyen öğrenci en ünlü zaferi ilk zaferle karıştırır; Malazgirt'te Selçuklu Devleti zaten vardı ve başında Alp Arslan bulunuyordu.
"İlk sultan" ilan etmek yeni bir devletin kurulduğunu gösterir; Selçuklu Devleti 1040'ta Gaznelilere karşı kazanılan Dandanakan zaferiyle kuruldu.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 7 | Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte 1040-1299 yılları arasında meydana gelen önemli askerî mücadelelerin Türk tarihinin seyrine etkilerini karşılaştırabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türk-İslam medeniyetinde bilim, kültür, eğitim ve sanat alanlarında meydana gelen gelişmeleri Anadolu’nun Türkleşme ve İslamlaşma sürecine etkisi açısından değerlendirebilme (2) · Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme (2) · 1299-1453 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli’de gerçekleştirdiği siyasi ve askerî mücadeleleri yorumlayabilme (2) |
| 2. Senaryo | 6 | Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerde devlet ve ordu teşkilatında meydana gelen değişim ve sürekliliği yorumlayabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerin sosyoekonomik faaliyetleri ile yerleşme ve şehirleşme anlayışları arasındaki ilişkiyi sorgulayabilme · Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme (2) · 1299-1453 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli’de gerçekleştirdiği siyasi ve askerî mücadeleleri yorumlayabilme (2) |
| 3. Senaryo | 6 | Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerin sosyoekonomik faaliyetleri ile yerleşme ve şehirleşme anlayışları arasındaki ilişkiyi sorgulayabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türk-İslam medeniyetinde bilim, kültür, eğitim ve sanat alanlarında meydana gelen gelişmeleri Anadolu’nun Türkleşme ve İslamlaşma sürecine etkisi açısından değerlendirebilme · Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme (2) · 1299-1453 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli’de gerçekleştirdiği siyasi ve askerî mücadeleleri yorumlayabilme (2) |
| 4. Senaryo | 6 | Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte 1040-1299 yılları arasında meydana gelen önemli askerî mücadelelerin Türk tarihinin seyrine etkilerini karşılaştırabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerde devlet ve ordu teşkilatında meydana gelen değişim ve sürekliliği yorumlayabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türk-İslam medeniyetinde bilim, kültür, eğitim ve sanat alanlarında meydana gelen gelişmeleri Anadolu’nun Türkleşme ve İslamlaşma sürecine etkisi açısından değerlendirebilme · Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme · 1299-1453 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli’de gerçekleştirdiği siyasi ve askerî mücadeleleri yorumlayabilme (2) |
| 5. Senaryo | 6 | Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerde devlet ve ordu teşkilatında meydana gelen değişim ve sürekliliği yorumlayabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerin sosyoekonomik faaliyetleri ile yerleşme ve şehirleşme anlayışları arasındaki ilişkiyi sorgulayabilme · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türk-İslam medeniyetinde bilim, kültür, eğitim ve sanat alanlarında meydana gelen gelişmeleri Anadolu’nun Türkleşme ve İslamlaşma sürecine etkisi açısından değerlendirebilme · Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme · 1299-1453 yılları arasında Osmanlı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli’de gerçekleştirdiği siyasi ve askerî mücadeleleri yorumlayabilme (2) |
| 6. Senaryo | 6 | Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türklerin sosyoekonomik faaliyetleri ile yerleşme ve şehirleşme anlayışları arasındaki ilişkiyi sorgulayabilme (2) · Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte Türk-İslam medeniyetinde bilim, kültür, eğitim ve sanat alanlarında meydana gelen gelişmeleri Anadolu’nun Türkleşme ve İslamlaşma sürecine etkisi açısından değerlendirebilme (2) · Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna dair farklı görüşleri tartışabilme (2) |
10. Sınıf Tarih 1. Dönem 2. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›