📋 6. Sınıf Fen Bilimleri 1. Dönem 1. Yazılı 2. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 6 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 2. senaryoda 8 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 6 ile 9 arasında değişir). Yazılı haftası: 2-13 Kasım 2026. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 2. senaryoda hangi konudan kaç soru?
-
2 soru
Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması her senaryodaFB.6.1.1
- 2 soru
- 1 soru
- 2 soru
- 1 soru
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
🧾 Açık uçlu örnek yazılı kâğıdı
Bu yazılı için 1. senaryoya göre hazırlanmış örnek kâğıt var; konuları büyük ölçüde aynı.
✏️ 2. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. K ve L gezegenleri hakkında şunlar biliniyor: K: Karasal yapıdadır, uydusu yoktur, hacmi Mars'ınkinden büyüktür. L: Gazsal yapıdadır, Güneş'e Satürn'den daha uzaktır, hacmi Neptün'ünkinden büyüktür. Buna göre K ve L hangi gezegenlerdir?
Uydusuz karasal gezegenlerden hacim koşuluna bakılmazsa "K: Merkür, L: Uranüs" seçilir; oysa Merkür hacimce sekizinci, Mars yedinci olduğundan Merkür Mars'tan küçüktür.
Doğrusu K: Venüs, L: Uranüs'tür, çünkü uydusuz Merkür ve Venüs'ten Mars'tan büyük olan Venüs'tür; Satürn'den uzak Uranüs ve Neptün'den hacmi Neptün'ünkinden büyük olan da Uranüs'tür.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: K: Venüs, L: Uranüs
Uydusuz karasal gezegenlerden hacim koşuluna bakılmazsa "K: Merkür, L: Uranüs" seçilir; oysa Merkür hacimce sekizinci, Mars yedinci olduğundan Merkür Mars'tan küçüktür.
Doğrusu K: Venüs, L: Uranüs'tür, çünkü uydusuz Merkür ve Venüs'ten Mars'tan büyük olan Venüs'tür; Satürn'den uzak Uranüs ve Neptün'den hacmi Neptün'ünkinden büyük olan da Uranüs'tür.
2. Güneş'e yakınlık sırasında asteroit kuşağından sonra gelen ikinci gezegen Y'dir. Buna göre Güneş'e Y'den daha uzak olan gezegenlerden kaçının hacmi Y'ninkinden küçüktür?
Kuşaktan sonraki birinci gezegenin Y olduğu sanılırsa Y, Jüpiter olur ve ondan uzak Satürn, Uranüs, Neptün sayılarak "3 gezegenin" bulunur; oysa kuşaktan sonra ilk Jüpiter, ikinci Satürn gelir.
Doğrusu 2 gezegendir, çünkü Y Satürn'dür; Güneş'e Satürn'den uzak olan Uranüs ve Neptün, hacimce üçüncü ve dördüncü sıradadır, ikisi de hacimce ikinci olan Satürn'den küçüktür.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 2 gezegenin
Kuşaktan sonraki birinci gezegenin Y olduğu sanılırsa Y, Jüpiter olur ve ondan uzak Satürn, Uranüs, Neptün sayılarak "3 gezegenin" bulunur; oysa kuşaktan sonra ilk Jüpiter, ikinci Satürn gelir.
Doğrusu 2 gezegendir, çünkü Y Satürn'dür; Güneş'e Satürn'den uzak olan Uranüs ve Neptün, hacimce üçüncü ve dördüncü sıradadır, ikisi de hacimce ikinci olan Satürn'den küçüktür.
3. Bir öğrenci şöyle yazmış: Güneş tutulmasında Ay, Güneş ile Dünya'nın arasına girer. Böylece Ay'ın gölgesi oluşur ve bu gölge Ay'ın üzerine düşerek Ay'ı karartır. Bu yargıdaki tek hata hangisidir?
"Ay'ın gölgesinin oluştuğunun söylenmesi" diyen öğrenci yanlışı gölgenin varlığında arar; oysa Ay gerçekten bir gölge oluşturur, yanlış olan o gölgenin nereye düştüğüdür.
Bir gök cisminin gölgesi kendi üzerine düşmez. Ay'ın gölgesi Dünya üzerine düşer ve o bölgeden Güneş örtülü görünür; kararan gök cismi Ay değildir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Gölgenin Ay'ın üzerine düştüğünün söylenmesi
"Ay'ın gölgesinin oluştuğunun söylenmesi" diyen öğrenci yanlışı gölgenin varlığında arar; oysa Ay gerçekten bir gölge oluşturur, yanlış olan o gölgenin nereye düştüğüdür.
Bir gök cisminin gölgesi kendi üzerine düşmez. Ay'ın gölgesi Dünya üzerine düşer ve o bölgeden Güneş örtülü görünür; kararan gök cismi Ay değildir.
4. Ay tutulması, Güneş tutulmasıyla süre ve gözlemlenen alan bakımından karşılaştırılırsa hangisi doğrudur?
"Daha kısa sürer ve daha dar alanda gözlemlenir" diyen öğrenci iki tutulmanın özelliklerini birbirinin yerine koyar; kısa süren ve dar bir alandan görülen tutulma Güneş tutulmasıdır.
Ay tutulmasında Ay, Dünya'nın büyük gölgesinin içinde kalır. Bu yüzden Ay tutulması daha uzun sürer ve Dünya üzerinde daha geniş bir alandan gözlemlenir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Daha uzun sürer ve daha geniş alanda gözlemlenir
"Daha kısa sürer ve daha dar alanda gözlemlenir" diyen öğrenci iki tutulmanın özelliklerini birbirinin yerine koyar; kısa süren ve dar bir alandan görülen tutulma Güneş tutulmasıdır.
Ay tutulmasında Ay, Dünya'nın büyük gölgesinin içinde kalır. Bu yüzden Ay tutulması daha uzun sürer ve Dünya üzerinde daha geniş bir alandan gözlemlenir.
5. Bir cisme aynı doğrultuda etki eden iki kuvvetin büyüklükleri 6 N ve 6 N'dur. Bu kuvvetlerin bileşkesi 12 N çıkmıştır. Buna göre bu iki kuvvet için hangisi doğrudur?
"Zıt yönlüdürler; bileşke büyüğün yönündedir" diyen öğrenci kuvvetleri zıt sayar; zıt olsalardı 6 − 6 = 0 N çıkardı, oysa bileşke 12 N ölçülmüştür.
Bileşkenin 12 N olması ancak toplama ile açıklanır: 6 + 6 = 12. Toplama yalnız aynı yönlü kuvvetlerde yapılır ve bileşke o kuvvetlerle aynı yöndedir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Aynı yönlüdürler; bileşke de o yöndedir
"Zıt yönlüdürler; bileşke büyüğün yönündedir" diyen öğrenci kuvvetleri zıt sayar; zıt olsalardı 6 − 6 = 0 N çıkardı, oysa bileşke 12 N ölçülmüştür.
Bileşkenin 12 N olması ancak toplama ile açıklanır: 6 + 6 = 12. Toplama yalnız aynı yönlü kuvvetlerde yapılır ve bileşke o kuvvetlerle aynı yöndedir.
6. Hidra, bir eşeysiz üreme çeşidiyle çoğalabilir. Bu üreme çeşidinde yeni birey nasıl oluşur?
Eşeysiz üremede de bir üreme hücresinin iş gördüğü sanılırsa "Ana canlının tek bir üreme hücresinin gelişip yeni bireye dönüşmesiyle" seçilir; oysa eşeysiz üremede üreme hücreleri görev almaz.
Doğrusu çıkıntının büyüyüp yeni bireye dönüşmesidir, çünkü hidra tomurcuklanma ile ürer; bu üremede ana canlının vücudunda tomurcuk şeklinde bir çıkıntı oluşur ve tek başına gelişerek yeni bireyi oluşturur.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Ana canlıda beliren bir çıkıntının büyüyüp yeni bireye dönüşmesiyle
Eşeysiz üremede de bir üreme hücresinin iş gördüğü sanılırsa "Ana canlının tek bir üreme hücresinin gelişip yeni bireye dönüşmesiyle" seçilir; oysa eşeysiz üremede üreme hücreleri görev almaz.
Doğrusu çıkıntının büyüyüp yeni bireye dönüşmesidir, çünkü hidra tomurcuklanma ile ürer; bu üremede ana canlının vücudunda tomurcuk şeklinde bir çıkıntı oluşur ve tek başına gelişerek yeni bireyi oluşturur.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 8 | Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması (2) · Güneş ve Ay tutulmaları · Bileşke kuvvet (2) · Dengelenmiş ve dengelenmemiş kuvvetler · Sürat ve hız · Eşeyli ve eşeysiz üreme |
| 2. Senaryo | 8 | Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması (2) · Güneş ve Ay tutulmaları (2) · Bileşke kuvvet · Sürat ve hız (2) · Eşeyli ve eşeysiz üreme |
| 3. Senaryo | 7 | Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması (2) · Güneş ve Ay tutulmaları · Bileşke kuvvet (2) · Sürat ve hız (2) |
| 4. Senaryo | 6 | Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması · Güneş ve Ay tutulmaları · Bileşke kuvvet · Dengelenmiş ve dengelenmemiş kuvvetler · Sürat ve hız (2) |
| 5. Senaryo | 7 | Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması · Güneş ve Ay tutulmaları (2) · Bileşke kuvvet (2) · Dengelenmiş ve dengelenmemiş kuvvetler (2) |
| 6. Senaryo | 9 | Güneş sistemindeki gezegenlerin sınıflandırılması (2) · Güneş ve Ay tutulmaları (2) · Bileşke kuvvet (2) · Dengelenmiş ve dengelenmemiş kuvvetler (2) · Sürat ve hız |
6. Sınıf Fen Bilimleri 1. Dönem 1. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›