📋 12. Sınıf Biyoloji 1. Dönem 2. Yazılı 4. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 5 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 4. senaryoda 8 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 7 ile 8 arasında değişir). Yazılı haftası: 4-15 Ocak 2027. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 4. senaryoda hangi konudan kaç soru?
- 1 soru
- 1 soru
- 2 soru
- 1 soru
-
2 soru
Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamaları her senaryoda12.1.2.3
- 1 soru
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
✏️ 4. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Ökaryot hücrede bir nükleozom oluşurken DNA ipliği kaç proteinden oluşan bir kümenin çevresine kaç kez dolanır?
İki sayının yeri karıştırılırsa "İki histondan oluşan kümeye sekiz kez" seçilir; oysa sekiz kümedeki histon sayısı, iki ise dolanma sayısıdır.
Doğrusu sekiz histonlu kümeye iki kez dolanmaktır; bu birim nükleozomdur ve nükleozomlar zincire dizilmiş boncuklar gibi birbirine bağlanır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Sekiz histondan oluşan kümeye iki kez
İki sayının yeri karıştırılırsa "İki histondan oluşan kümeye sekiz kez" seçilir; oysa sekiz kümedeki histon sayısı, iki ise dolanma sayısıdır.
Doğrusu sekiz histonlu kümeye iki kez dolanmaktır; bu birim nükleozomdur ve nükleozomlar zincire dizilmiş boncuklar gibi birbirine bağlanır.
2. Bir öğrenci 15N'den 14N'li ortama aktarılan bakterilerin bant oranlarına bakarak "Yeterince nesil beklenirse orta bant tamamen kaybolur." diyor. Bu iddia için hangisi doğrudur?
Ağır zincirlerin her nesilde azaldığı sanılırsa "Doğrudur; ağır zincir sayısı her nesilde yarıya inip sonunda tükenir" seçilir; oysa atasal 15N'li zincirler yıkılmaz, her nesilde yalnız kalıp olur.
Başlangıçtaki her DNA'nın iki 15N'li zinciri her nesilde iki ayrı melez molekülde kalır; toplam molekül sayısı ikiye katlandığı için melez oranı 1., 2., 3. ve 4. nesilde %100, %50, %25, %12,5 diye azalır ama sıfıra inmez.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Yanlıştır; melez molekül sayısı sabit kalır, oranı her nesilde yarıya iner
Ağır zincirlerin her nesilde azaldığı sanılırsa "Doğrudur; ağır zincir sayısı her nesilde yarıya inip sonunda tükenir" seçilir; oysa atasal 15N'li zincirler yıkılmaz, her nesilde yalnız kalıp olur.
Başlangıçtaki her DNA'nın iki 15N'li zinciri her nesilde iki ayrı melez molekülde kalır; toplam molekül sayısı ikiye katlandığı için melez oranı 1., 2., 3. ve 4. nesilde %100, %50, %25, %12,5 diye azalır ama sıfıra inmez.
3. Kalıp DNA zincirinde ATT dizisi varsa mRNA'da hangi kodon oluşur?
A karşısına U, T karşısına A gelir.
Böylece UAA kodonu oluşur ve bu bir dur kodonudur.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: UAA
A karşısına U, T karşısına A gelir.
Böylece UAA kodonu oluşur ve bu bir dur kodonudur.
4. TRNA'nın görevinin iki yönü soruluyor. Bu yönleri doğru veren seçenek hangisidir?
tRNA amino asidi ribozoma getirir.
Antikodonuyla mRNA kodonuna bağlandığı için iki görevi birlikte yürütür.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Amino asit taşımak ve kodonla eşleşmek
tRNA amino asidi ribozoma getirir.
Antikodonuyla mRNA kodonuna bağlandığı için iki görevi birlikte yürütür.
5. PCR yönteminin amacı hangisidir?
PCR ile elektroforez karıştırılırsa "DNA parçalarını büyüklüklerine göre birbirinden ayırmak" seçilir; oysa ayırma jel elektroforezin işidir.
Doğrusu kopyalamaktır, çünkü PCR belirli bir DNA parçasını in vitro, yani tüpte kopyalayıp çoğaltır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Belirli bir DNA parçasını laboratuvarda kopyalamak
PCR ile elektroforez karıştırılırsa "DNA parçalarını büyüklüklerine göre birbirinden ayırmak" seçilir; oysa ayırma jel elektroforezin işidir.
Doğrusu kopyalamaktır, çünkü PCR belirli bir DNA parçasını in vitro, yani tüpte kopyalayıp çoğaltır.
6. PCR yönteminin amacı hangisidir?
PCR ile elektroforez karıştırılırsa "DNA parçalarını büyüklüklerine göre birbirinden ayırmak" seçilir; oysa ayırma jel elektroforezin işidir.
Doğrusu kopyalamaktır, çünkü PCR belirli bir DNA parçasını in vitro, yani tüpte kopyalayıp çoğaltır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Belirli bir DNA parçasını laboratuvarda kopyalamak
PCR ile elektroforez karıştırılırsa "DNA parçalarını büyüklüklerine göre birbirinden ayırmak" seçilir; oysa ayırma jel elektroforezin işidir.
Doğrusu kopyalamaktır, çünkü PCR belirli bir DNA parçasını in vitro, yani tüpte kopyalayıp çoğaltır.
7. Gen klonlamada DNA ligaz enziminin görevi hangisidir?
Ligaz polimeraz gibi düşünülürse "Uzayan DNA zincirine yeni nükleotitler eklemek" seçilir; oysa ligaz nükleotit eklemez, var olan parçalar arasında bağ kurar.
Doğrusu gen ile plazmiti bağlamaktır; rekombinant DNA bu birleştirmeyle oluşur, kesimi ise restriksiyon endonükleaz yapar.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Kesilmiş gen ile plazmiti birbirine bağlamak
Ligaz polimeraz gibi düşünülürse "Uzayan DNA zincirine yeni nükleotitler eklemek" seçilir; oysa ligaz nükleotit eklemez, var olan parçalar arasında bağ kurar.
Doğrusu gen ile plazmiti bağlamaktır; rekombinant DNA bu birleştirmeyle oluşur, kesimi ise restriksiyon endonükleaz yapar.
8. Dolly deneyinde kaç koyun görev almıştır?
Çekirdeği veren, yumurtayı veren ve taşıyıcı anne olmak üzere üç koyun görev almıştır.
Kalıtsal bilgi yalnız çekirdeği verenden gelir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 3
Çekirdeği veren, yumurtayı veren ve taşıyıcı anne olmak üzere üç koyun görev almıştır.
Kalıtsal bilgi yalnız çekirdeği verenden gelir.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 8 | DNA’nın kendini eşlemesi · Protein sentezinin mekanizması (2) · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji kavramları · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamaları (3) · Biyoteknoloji uygulamalarının insan hayatına etkileri |
| 2. Senaryo | 8 | Nükleik asitlerin çeşitleri ve görevleri · DNA’nın kendini eşlemesi · Protein sentezinin mekanizması · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamaları (3) · Biyoteknoloji uygulamalarının insan hayatına etkileri · Canlılığın devamı için enerjinin gerekliliği |
| 3. Senaryo | 7 | Nükleik asitlerin çeşitleri ve görevleri · DNA’nın kendini eşlemesi · Protein sentezinin mekanizması (2) · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji kavramları · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamaları (2) |
| 4. Senaryo | 8 | Genetik materyalin organizasyonu · DNA’nın kendini eşlemesi · Protein sentezinin mekanizması (2) · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji kavramları · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamaları (2) · Biyoteknoloji uygulamalarının insan hayatına etkileri |
| 5. Senaryo | 8 | DNA’nın kendini eşlemesi · Protein sentezinin mekanizması · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji kavramları · Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji uygulamaları (2) · Biyoteknoloji uygulamalarının insan hayatına etkileri · Canlılığın devamı için enerjinin gerekliliği (2) |
12. Sınıf Biyoloji 1. Dönem 2. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›