📋 11. Sınıf Fizik 1. Dönem 2. Yazılı 3. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 5 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 3. senaryoda 8 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 7 ile 8 arasında değişir). Yazılı haftası: 4-15 Ocak 2027. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 3. senaryoda hangi konudan kaç soru?
- 1 soru
-
1 soru
Newton’ın Hareket Yasalarını serbest cisim diyagramını kullanarak yorumlayabilmeFİZ.11.1.5
-
1 soru
Sürtünme kuvvetinin matematiksel modeline ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilmeFİZ.11.1.7
-
1 soru
Limit hızı etkileyen değişkenler ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilmeFİZ.11.1.8
-
1 soru
Düzgün çembersel hareket yapan cisimlerin yörüngeleri ve hız vektörleri hakkında anolojik akıl yürütebilmeFİZ.11.1.9
-
2 soru
Düzgün çembersel hareketin değişkenler arasındaki ilişkilerin matematiksel olarak modellemesine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme her senaryodaFİZ.11.1.10
-
1 soru
Elektrik yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme her senaryodaFİZ.11.2.1
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
✏️ 3. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Hava direnci ihmal edilecek ve g = 10 m/s² alınacaktır. Yeterince yüksek bir terastan aşağı doğru 5 m/s hızla atılan cismin 2 s sonraki anlık hızı kaç m/s'dir?
"20 m/s" diyen öğrenci ilk hızı hiç hesaba katmaz; cisim bırakılmadı, belli bir hızla atıldı.
v = v₀ + g · t = 5 + 10 · 2 = 25 m/s; aşağı atışta ilk hız ile g aynı yönde olduğu için toplanır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 25 m/s
"20 m/s" diyen öğrenci ilk hızı hiç hesaba katmaz; cisim bırakılmadı, belli bir hızla atıldı.
v = v₀ + g · t = 5 + 10 · 2 = 25 m/s; aşağı atışta ilk hız ile g aynı yönde olduğu için toplanır.
2. Üçüncü yasa hangi adla da anılır?
Kuvvetler ikili olarak ortaya çıkar.
Yasa etki tepki yasası adıyla anılır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Etki tepki yasası
Kuvvetler ikili olarak ortaya çıkar.
Yasa etki tepki yasası adıyla anılır.
3. Yürüyen bir kişi arkada kalan ayağıyla zemini geriye doğru iter; bu sırada ayak zeminde kaymaz. Zeminin bu ayağa uyguladığı sürtünme kuvvetinin yönü ve türü nedir?
"Yürüme yönüne zıt, statik sürtünme" diyen öğrenci sürtünmenin her zaman hareket yönüne zıt olduğunu sanır; sürtünme cismin hareketine değil, yüzeyin üzerindeki kayma eğilimine karşı koyar.
Geriye itilen ayak geriye kaymaya çalışır; zemin bunu engelleyen ileri yönlü bir kuvvet uygular. Ayak kaymadığı için bu kuvvet statik sürtünmedir ve kişiyi ileri götürür.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Yürüme yönünde, statik sürtünme
"Yürüme yönüne zıt, statik sürtünme" diyen öğrenci sürtünmenin her zaman hareket yönüne zıt olduğunu sanır; sürtünme cismin hareketine değil, yüzeyin üzerindeki kayma eğilimine karşı koyar.
Geriye itilen ayak geriye kaymaya çalışır; zemin bunu engelleyen ileri yönlü bir kuvvet uygular. Ayak kaymadığı için bu kuvvet statik sürtünmedir ve kişiyi ileri götürür.
4. Havada düşmeye başlayan bir cisim limit hıza ulaşmadan önceki hızlanma sürecinde, cisme etki eden direnç kuvvetinin ve cismin ivmesinin büyüklüğü nasıl değişir?
"Direnç artar, ivme de artar" diyen öğrenci cisim hızlandıkça ivmenin de büyüdüğünü sanır; oysa artan direnç net kuvveti küçültür.
Hız arttıkça k · A · ϑ² büyür; net kuvvet (ağırlık − direnç) ve dolayısıyla ivme azalır, ama sıfır olana kadar cisim hızlanmayı sürdürür.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Direnç artar, ivme azalır
"Direnç artar, ivme de artar" diyen öğrenci cisim hızlandıkça ivmenin de büyüdüğünü sanır; oysa artan direnç net kuvveti küçültür.
Hız arttıkça k · A · ϑ² büyür; net kuvvet (ağırlık − direnç) ve dolayısıyla ivme azalır, ama sıfır olana kadar cisim hızlanmayı sürdürür.
5. Kütlesi 0,5 kg olan bir top, 0,4 m uzunluğundaki ipe bağlı olarak düşey düzlemde döndürülüyor. Top en üst noktadan 4 m/s süratle geçiyor. Bu anda ipteki gerilme kuvveti kaç newton'dur? (g = 10 m/s² alınız.)
En üstteki ağırlık yönü en alttakiyle karıştırılıp Fm = gerilme − G kullanılırsa 20 + 5 = "25 newton" bulunur.
Oysa en üstte ağırlık da merkeze doğrudur: Fm = 0,5 · 16 / 0,4 = 20 N ve Fm = gerilme + G olduğundan gerilme = 20 − 5 = 15 newton olur.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 15 newton
En üstteki ağırlık yönü en alttakiyle karıştırılıp Fm = gerilme − G kullanılırsa 20 + 5 = "25 newton" bulunur.
Oysa en üstte ağırlık da merkeze doğrudur: Fm = 0,5 · 16 / 0,4 = 20 N ve Fm = gerilme + G olduğundan gerilme = 20 − 5 = 15 newton olur.
6. Kütlesi 0,5 kg olan bir top, 0,4 m uzunluğundaki ipe bağlı olarak düşey düzlemde döndürülüyor. Top en üst noktadan 4 m/s süratle geçiyor. Bu anda ipteki gerilme kuvveti kaç newton'dur? (g = 10 m/s² alınız.)
En üstteki ağırlık yönü en alttakiyle karıştırılıp Fm = gerilme − G kullanılırsa 20 + 5 = "25 newton" bulunur.
Oysa en üstte ağırlık da merkeze doğrudur: Fm = 0,5 · 16 / 0,4 = 20 N ve Fm = gerilme + G olduğundan gerilme = 20 − 5 = 15 newton olur.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 15 newton
En üstteki ağırlık yönü en alttakiyle karıştırılıp Fm = gerilme − G kullanılırsa 20 + 5 = "25 newton" bulunur.
Oysa en üstte ağırlık da merkeze doğrudur: Fm = 0,5 · 16 / 0,4 = 20 N ve Fm = gerilme + G olduğundan gerilme = 20 − 5 = 15 newton olur.
7. x-y düzleminde düzgün çembersel hareket yapan bir cisim, +z ekseninin ucundan bakan gözlemciye göre saat yönünde dönüyor. Cismin açısal hızının yönü nedir?
İki dönüş yönü karıştırılıp saat yönünün tersine dönüşün sonucu kullanılırsa "+z yönü" bulunur; oysa dönüş yönü ters olunca açısal hızın yönü de ters olur.
Doğrusu: sağ elin dört parmağı saat yönünde kıvrıldığında başparmak düzleme dik ve gözlemciden uzağa, yani −z yönünü gösterir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: −z yönü
İki dönüş yönü karıştırılıp saat yönünün tersine dönüşün sonucu kullanılırsa "+z yönü" bulunur; oysa dönüş yönü ters olunca açısal hızın yönü de ters olur.
Doğrusu: sağ elin dört parmağı saat yönünde kıvrıldığında başparmak düzleme dik ve gözlemciden uzağa, yani −z yönünü gösterir.
8. Noktasal bir q yükünün d uzaklıktaki bir noktada oluşturduğu elektriksel alanın büyüklüğü E'dir. Yük 3 katına çıkarılır, noktanın yüke uzaklığı yarıya indirilir ise bu noktadaki elektriksel alan kaç E olur?
E = k · q ÷ d².
Yeni alan = 3 ÷ 0,5² = 12E.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: 12E
E = k · q ÷ d².
Yeni alan = 3 ÷ 0,5² = 12E.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 8 | Newton’ın Hareket Yasaları ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme · Statik ve kinetik sürtünme kuvvetlerini karşılaştırabilme · Sürtünme kuvvetinin matematiksel modeline ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme · Limit hızı etkileyen değişkenler ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme · Düzgün çembersel hareket yapan cisimlerin yörüngeleri ve hız vektörleri hakkında anolojik akıl yürütebilme · Düzgün çembersel hareketin değişkenler arasındaki ilişkilerin matematiksel olarak modellemesine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme · Elektrik yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme · Elektriksel alanın matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme |
| 2. Senaryo | 8 | İki boyutta sabit ivmeli hareket ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme · Statik ve kinetik sürtünme kuvvetlerini karşılaştırabilme · Limit hızı etkileyen değişkenler ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme · Düzgün çembersel hareket yapan cisimlerin yörüngeleri ve hız vektörleri hakkında anolojik akıl yürütebilme · Düzgün çembersel hareketin değişkenler arasındaki ilişkilerin matematiksel olarak modellemesine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme (2) · Elektrik yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme · Elektriksel alanın matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme |
| 3. Senaryo | 8 | Serbest düşme hareketi ile ilgili kanıt kullanabilme · Newton’ın Hareket Yasalarını serbest cisim diyagramını kullanarak yorumlayabilme · Sürtünme kuvvetinin matematiksel modeline ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme · Limit hızı etkileyen değişkenler ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme · Düzgün çembersel hareket yapan cisimlerin yörüngeleri ve hız vektörleri hakkında anolojik akıl yürütebilme · Düzgün çembersel hareketin değişkenler arasındaki ilişkilerin matematiksel olarak modellemesine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme (2) · Elektrik yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme |
| 4. Senaryo | 7 | Serbest düşme hareketi yapan cisimlerin ivmesine yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme · Newton’ın Hareket Yasalarını serbest cisim diyagramını kullanarak yorumlayabilme · Sürtünme kuvvetinin matematiksel modeline ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme · Limit hızı etkileyen değişkenler ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme · Düzgün çembersel hareketin değişkenler arasındaki ilişkilerin matematiksel olarak modellemesine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme · Elektrik yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme · Elektriksel alanın matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme |
| 5. Senaryo | 7 | İki boyutta sabit ivmeli hareket ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme · Newton’ın Hareket Yasaları ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme · Sürtünme kuvvetinin matematiksel modeline ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme · Düzgün çembersel hareket yapan cisimlerin yörüngeleri ve hız vektörleri hakkında anolojik akıl yürütebilme · Düzgün çembersel hareketin değişkenler arasındaki ilişkilerin matematiksel olarak modellemesine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme (2) · Elektrik yükleri arasındaki elektriksel kuvvetin matematiksel modeline yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme |
11. Sınıf Fizik 1. Dönem 2. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›