📋 11. Sınıf Tarih 1. Dönem 1. Yazılı 4. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 6 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 4. senaryoda 6 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 6 ile 7 arasında değişir). Yazılı haftası: 2-13 Kasım 2026. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 4. senaryoda hangi konudan kaç soru?
-
2 soru
Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme her senaryodaTAR.11.1.1
-
2 soru
Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme her senaryodaTAR.11.1.2
-
2 soru
1755 Lizbon ve 1766 İstanbul depremlerini ortaya çıkardığı etkiler bakımından karşılaştırabilmeTAR.11.1.3
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
🧾 Açık uçlu örnek yazılı kâğıdı
Bu yazılı için 2. senaryoya göre hazırlanmış örnek kâğıt var; konuları büyük ölçüde aynı.
✏️ 4. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Bir tarih şeridinde Osmanlı fetihleri şöyle sıralanmıştır: 1660 Varad, 1663 Uyvar, 1669 Girit, 1672 Kamaniçe, 1678 Çehrin. Bu şeride göre XVII. yüzyılın ikinci yarısı için hangi sonuca ulaşılır?
"Fetihlerin yalnız Avusturya karşısında yapıldığı" diyen öğrenci Uyvar'a bakıp şeridin geri kalanını atlar; Girit Venedik'ten alınmış, Kamaniçe Lehistan Seferi'nde fethedilmiş, Çehrin ise Rus Çarlığı karşısında ele geçirilmiştir.
Şerit tek bir cepheyi değil birkaç cepheyi gösterir: Orta Avrupa'da Avusturya, Doğu Akdeniz'de Venedik, kuzeyde Lehistan ve Rus Çarlığı.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Fetihlerin ayrı devletler karşısında kazanıldığı
"Fetihlerin yalnız Avusturya karşısında yapıldığı" diyen öğrenci Uyvar'a bakıp şeridin geri kalanını atlar; Girit Venedik'ten alınmış, Kamaniçe Lehistan Seferi'nde fethedilmiş, Çehrin ise Rus Çarlığı karşısında ele geçirilmiştir.
Şerit tek bir cepheyi değil birkaç cepheyi gösterir: Orta Avrupa'da Avusturya, Doğu Akdeniz'de Venedik, kuzeyde Lehistan ve Rus Çarlığı.
2. Bir köy kaydında, vergiyi devlete peşin ödeyen bir kişinin köylüden devlete ödediğinden çok daha fazlasını topladığı yazılıdır. Bu kişiye ne denir?
"Tımar sahibi" diyen öğrenci iki ayrı düzeni karıştırır; tımar sahibi devlete hizmet karşılığı toprağın gelirinden yararlanır, toplayacağı vergiyi peşin satın almaz.
Vergiyi devlete peşin ödeyip sonra halktan daha fazlasını toplayan kişiye mültezim denir; bu uygulamanın yaygınlaşması köylünün yükünü ağırlaştırdı.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Mültezim
"Tımar sahibi" diyen öğrenci iki ayrı düzeni karıştırır; tımar sahibi devlete hizmet karşılığı toprağın gelirinden yararlanır, toplayacağı vergiyi peşin satın almaz.
Vergiyi devlete peşin ödeyip sonra halktan daha fazlasını toplayan kişiye mültezim denir; bu uygulamanın yaygınlaşması köylünün yükünü ağırlaştırdı.
3. Lale Devri'nde minyatürleriyle öne çıkan sanatçı kimdir?
"Nedîm" diyen öğrenci dönemin iki sanatçısını karıştırır; Nedîm dönemin şairidir, minyatürleri yapan Levnî'dir.
Dönemin ruhu şiirde Nedîm'in dizelerine, resimde Levnî'nin minyatürlerine yansımıştır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Levnî
"Nedîm" diyen öğrenci dönemin iki sanatçısını karıştırır; Nedîm dönemin şairidir, minyatürleri yapan Levnî'dir.
Dönemin ruhu şiirde Nedîm'in dizelerine, resimde Levnî'nin minyatürlerine yansımıştır.
4. Bir Osmanlı elçisi Viyana'daki görevini bitirip döndükten sonra oradaki hastaneleri ve atölyeleri anlattığı bir eser yazıyor. Bu eser hangi türdendir?
"Ferman" diyen öğrenci padişahın yazılı emriyle elçinin raporunu karıştırır; fermanı padişah çıkarır, elçi yazmaz.
Elçilerin görevleri ve gittikleri yer hakkındaki izlenimleri için yazdıkları esere sefaretname denir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Sefaretname
"Ferman" diyen öğrenci padişahın yazılı emriyle elçinin raporunu karıştırır; fermanı padişah çıkarır, elçi yazmaz.
Elçilerin görevleri ve gittikleri yer hakkındaki izlenimleri için yazdıkları esere sefaretname denir.
5. Voltaire depremi konu alan bir şiir yazdı ve Kilise bu şiiri Hristiyanlığın temel ilkelerine saldırı saydı. Rousseau ise yıkımın büyüklüğünü şehirlerin kalabalıklaşmasına bağladı. Bu iki tepkinin farkı nedir?
"Biri Kiliseyi savunmuş, öteki eleştirmiştir" diyen öğrenci iki düşünürü aynı eksene, din tartışmasının iki ucuna yerleştirir; oysa Rousseau Kiliseden değil şehirlerden söz etmiştir.
Voltaire'in metni inanç alanında tartışma açtı; Rousseau ise insanların nasıl ve nerede yaşadığını sorguladı.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Biri inanç tartışmasına, öteki yaşayış biçimine yönelmiştir
"Biri Kiliseyi savunmuş, öteki eleştirmiştir" diyen öğrenci iki düşünürü aynı eksene, din tartışmasının iki ucuna yerleştirir; oysa Rousseau Kiliseden değil şehirlerden söz etmiştir.
Voltaire'in metni inanç alanında tartışma açtı; Rousseau ise insanların nasıl ve nerede yaşadığını sorguladı.
6. 1766 depreminden sonra Rum ve Ermeni kiliselerinin onarımına Müslüman ustaların gönderilmesi neyi gösterir?
"Onarım masrafının cemaatlere bırakıldığını" diyen öğrenci usta göndermeyi para toplamakla karıştırır; gönderilen şey para değil iş gücüdür.
Devletin kendi ustalarını başka cemaatlerin mabetlerine yollaması, afetin cemaatler arası dayanışmayı güçlendirdiğini gösterir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Cemaatler arasında iş birliğinin gelişmesini
"Onarım masrafının cemaatlere bırakıldığını" diyen öğrenci usta göndermeyi para toplamakla karıştırır; gönderilen şey para değil iş gücüdür.
Devletin kendi ustalarını başka cemaatlerin mabetlerine yollaması, afetin cemaatler arası dayanışmayı güçlendirdiğini gösterir.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 6 | Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme · Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme (2) · 1755 Lizbon ve 1766 İstanbul depremlerini ortaya çıkardığı etkiler bakımından karşılaştırabilme (3) |
| 2. Senaryo | 7 | Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme (2) · Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme (3) · 1755 Lizbon ve 1766 İstanbul depremlerini ortaya çıkardığı etkiler bakımından karşılaştırabilme (2) |
| 3. Senaryo | 7 | Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme (2) · Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme (2) · 1755 Lizbon ve 1766 İstanbul depremlerini ortaya çıkardığı etkiler bakımından karşılaştırabilme (3) |
| 4. Senaryo | 6 | Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme (2) · Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme (2) · 1755 Lizbon ve 1766 İstanbul depremlerini ortaya çıkardığı etkiler bakımından karşılaştırabilme (2) |
| 5. Senaryo | 7 | Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme (3) · Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme (2) · 1755 Lizbon ve 1766 İstanbul depremlerini ortaya çıkardığı etkiler bakımından karşılaştırabilme (2) |
| 6. Senaryo | 6 | Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme (3) · Lale Devri’nde Osmanlı devlet ve toplum hayatında meydana gelen değişimi tarihsel bağlamı içerisinde yorumlayabilme (3) |
11. Sınıf Tarih 1. Dönem 1. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›