📖 5. Ünite: İletişim ve Sosyal İlişkiler
5. Sınıf Türkçe dersinin 5. ünitesi. Ünite oyununda 25 soru var; her cevaptan sonra doğrusu ve kısa açıklaması gelir. Üniteyi bitirmek için en az 20 doğru gerekir.
📚 Bu ünitedeki konular
✏️ Örnek sorular
Ünite oyunundaki sorulardan 5 tanesi. Önce kendin düşün, sonra cevaba bak.
1. **"(I) Mutfakta ekmeğin kokusunu duydum. (II) ….. masaya oturdum. (III) ….. annem çaydanlığı ocağa koydu. (IV) ….. hepimiz sofraya toplandık."** Bu cümlelerdeki boşluklara sırasıyla hangi **bağlantı ifadeleri** gelmelidir?
Bağlantı ifadeleri olayların **sırasını** gösterir: önce, sonra, bu sırada, son olarak…
II. cümle ilk yapılan iştir: **önce**.
III. cümledeki iş aynı anda olmaktadır: **bu sırada**.
IV. cümle en sondadır: **son olarak**.
"Oysa, ama, çünkü" sıra değil, **karşıtlık ve neden** bildirir; buraya uymaz.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Önce — Bu sırada — Son olarak
Bağlantı ifadeleri olayların **sırasını** gösterir: önce, sonra, bu sırada, son olarak…
II. cümle ilk yapılan iştir: **önce**.
III. cümledeki iş aynı anda olmaktadır: **bu sırada**.
IV. cümle en sondadır: **son olarak**.
"Oysa, ama, çünkü" sıra değil, **karşıtlık ve neden** bildirir; buraya uymaz.
2. **"Uzmanın Birbirini dinleyen ailelerde sorunlar daha kolay çözülür sözü hepimizin hoşuna gitti."** Bu cümlede eksik olan noktalama işareti hangisidir ve nereye konmalıdır?
Cümlede başka birinin **söylediği söz** aktarılıyor: "Birbirini dinleyen ailelerde sorunlar daha kolay çözülür".
Başkasından aktarılan söz **tırnak içine** alınır.
Doğrusu: Uzmanın **"**Birbirini dinleyen ailelerde sorunlar daha kolay çözülür**"** sözü hepimizin hoşuna gitti.
Virgül, iki nokta ya da noktalı virgül burada alıntıyı göstermez.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Tırnak işareti ("), alıntılanan sözün başına ve sonuna
Cümlede başka birinin **söylediği söz** aktarılıyor: "Birbirini dinleyen ailelerde sorunlar daha kolay çözülür".
Başkasından aktarılan söz **tırnak içine** alınır.
Doğrusu: Uzmanın **"**Birbirini dinleyen ailelerde sorunlar daha kolay çözülür**"** sözü hepimizin hoşuna gitti.
Virgül, iki nokta ya da noktalı virgül burada alıntıyı göstermez.
3. Bir şiirde her dörtlüğün **sonunda aynı dize** yineleniyorsa, yinelenen bu dizeye ne denir?
Şiirde belli aralıklarla yinelenen dize ya da bölüme **nakarat** denir.
Nakarat şiirin asıl düşüncesini her dörtlükte yeniden duyurur.
**Dörtlük** dört dizeden oluşan bölüm, **dize** bir satır, **uyak** ise dize sonlarındaki ses benzerliğidir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Nakarat
Şiirde belli aralıklarla yinelenen dize ya da bölüme **nakarat** denir.
Nakarat şiirin asıl düşüncesini her dörtlükte yeniden duyurur.
**Dörtlük** dört dizeden oluşan bölüm, **dize** bir satır, **uyak** ise dize sonlarındaki ses benzerliğidir.
4. **"Komşumuza kapıyı açtığımda yüzü asılmıştı. Oturup dinledik; kalkarken **yüzü gülüyordu**."** Bu metinde geçen **"yüzü gülmek"** deyimi hangi anlamda kullanılmıştır?
Deyimler sözcüklerin **gerçek anlamıyla** açıklanamaz; kalıp hâlinde bir anlam taşır.
Komşu önce üzgün ("yüzü asılmıştı"), konuşunca durumu değişiyor.
Bu karşıtlıktan "yüzü gülüyordu" sözünün **sevinmek** anlamına geldiği anlaşılır.
Yüksek sesle gülmek sözün **gerçek** anlamını düşünmek olur; deyimde geçerli değildir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Sevinmek, neşelenmek
Deyimler sözcüklerin **gerçek anlamıyla** açıklanamaz; kalıp hâlinde bir anlam taşır.
Komşu önce üzgün ("yüzü asılmıştı"), konuşunca durumu değişiyor.
Bu karşıtlıktan "yüzü gülüyordu" sözünün **sevinmek** anlamına geldiği anlaşılır.
Yüksek sesle gülmek sözün **gerçek** anlamını düşünmek olur; deyimde geçerli değildir.
5. **"Çok uzun yıllar önce bir kasabada öğretmenler, doktorlar, fırıncılar ve şoförler bir tepede toplandı. Hepsi "Kimse bizim değerimizi bilmiyor." diyordu. O gün çalışmamaya karar verdiler."** Bu metinde **olayın geçtiği yer** neresidir?
Olayın geçtiği yeri bulmak için metinde **nerede** sorusunun karşılığı aranır.
Metinde "bir kasabada… bir **tepede** toplandı" yazıyor.
Okul ve fırın meslek adları olarak geçiyor; olayın geçtiği yer olarak değil.
Yer belirtilmiştir; "belirtilmemiştir" seçeneği doğru olamaz.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Bir kasabadaki tepe
Olayın geçtiği yeri bulmak için metinde **nerede** sorusunun karşılığı aranır.
Metinde "bir kasabada… bir **tepede** toplandı" yazıyor.
Okul ve fırın meslek adları olarak geçiyor; olayın geçtiği yer olarak değil.
Yer belirtilmiştir; "belirtilmemiştir" seçeneği doğru olamaz.
🗂️ 5. Sınıf Türkçe üniteleri
- 1. Ünite: Oyun Dünyası
- 2. Ünite: Atatürk'ü Tanımak
- 3. Ünite: Duygularımı Tanıyorum
- 4. Ünite: Geleneklerimiz
- 5. Ünite: İletişim ve Sosyal İlişkiler
- 6. Ünite: Sağlıklı Yaşıyorum