İçeriğe atla
← 10. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı

📋 10. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı 5. Senaryo

MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 6 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 5. senaryoda 7 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 5 ile 8 arasında değişir). Yazılı haftası: 4-15 Ocak 2027. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.

🎯 5. senaryoda hangi konudan kaç soru?

  1. 2 soru
    Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme her senaryoda
    COĞ.10.3.3
  2. 1 soru
    Yeryüzü şekillerinin oluşumunda doğal süreçlerin etkilerini saha/sanal saha çalışmalarıyla araştırabilme her senaryoda
    COĞ.10.3.4
  3. 1 soru
    Yakın çevresindeki yeryüzü şekilleri ile beşerî faaliyetler arasındaki etkileşimi sorgulayabilme her senaryoda
    COĞ.10.3.5
  4. 2 soru
    Yerleşme yeri seçiminde ve yerleşmelerin gelişiminde etkili olan coğrafi faktörleri sorgulayabilme
    COĞ.10.4.1
  5. 1 soru
    Türkiye ve dünyadaki yerleşmeleri fonksiyonlarına göre sınıflandırabilme
    COĞ.10.4.2

Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.

✏️ 5. senaryonun konularından örnek sorular

Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.

Aşınma, Taşınma ve Biriktirme Süreçlerinin Yeryüzünün Şekillenmesine Etkisi

1. Karstik arazide obruk nasıl oluşur?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Çözünmeyle oluşan mağaranın tavanı çöker

"Yüzeydeki birkaç dolin yan yana birleşir" diyen öğrenci obruğu uvalayla karıştırır; dolinlerin birleşmesi yüzeyde uvala oluşturur.
Doğrusu: yer altı suyu kayacı çözerek oyuk ve mağara sistemi açar; zamanla mağaranın tavanı çökünce obruk meydana gelir.

Aşınma, Taşınma ve Biriktirme Süreçlerinin Yeryüzünün Şekillenmesine Etkisi

2. Ana kaya üzerindeki toprak ve küçük malzemenin su, rüzgâr ve canlılar gibi dış etkenlerce aşındırılıp taşınmasına ne ad verilir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Erozyon

"Kütle hareketi" diyen öğrenci iki aşınma şeklini karıştırır; kütle hareketinde malzemeyi bir dış etken taşımaz, kendi ağırlığıyla yamaçtan iner.
Doğrusu erozyondur, çünkü malzemeyi akarsu, rüzgâr, buzul gibi bir dış etken koparıp götürür.

Yeryüzü Şekilleri ile İlgili Gözlem ve Saha Çalışması

3. Yukarı havzada erozyonu önlemek için hangi önlem alınır?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Ağaçlandırma

Bitki örtüsü toprağı tutar.
Alınan önlem ağaçlandırmadır.

Yeryüzü Şekilleri ile Beşerî Faaliyetler Arasındaki Etkileşim

4. Bir bölgede çok sayıda tünel ve viyadük varsa arazi için ne söylenir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Engebeli olması

Yapılar eğimi aşmak için kurulur.
Arazi engebelidir.

Yerleşmelerin Kuruluşu ve Gelişimi

5. Nüfusu 5.100.000 olan, halkı tarım dışı işlerle geçinen bir şehir Türkiye'deki sınıflandırmaya göre hangisidir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Metropol

Köy 2.000'in altında, kasaba 2.000-10.000; orta şehir 20-100 bin, büyük şehir 100 bin-1 milyon, metropol 1 milyonun üzerindedir.
5.100.000 nüfuslu yerleşme metropol.

Yerleşmelerin Kuruluşu ve Gelişimi

6. Amazon ve Kongo havzalarında yerleşmelerin seyrek olmasında hangi doğal faktör etkilidir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Gür bitki örtüsü

Gür ormanlar ekonomik faaliyeti ve ulaşımı zorlaştırır.
Bu faktör bitki örtüsüdür.

Yerleşmelerin Fonksiyonları

7. Türkiye'de en küçük yerel yönetim birimi hangisidir?

Cevabı ve çözümü göster

Cevap: Köy

Yerel yönetimler il özel idaresi, belediye ve köylerdir.
En küçüğü köydür.

🗂️ Bütün senaryolar

SenaryoSoruKonular
1. Senaryo 5 Aşınım ve birikim süreçleri · Yeryüzü şekilleri ile ilgili saha/sanal saha çalışmaları · Yeryüzü şekilleri ve beşerî faaliyetler arasındaki etkileşim · Yerleşmelerin kuruluşu ve gelişimi · Yerleşmelerin fonksiyonları
2. Senaryo 6 Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme · Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda doğal süreçlerin etkilerini saha/sanal saha çalışmalarıyla araştırabilme · Yakın çevresindeki yeryüzü şekilleri ile beşerî faaliyetler arasındaki etkileşimi sorgulayabilme · Yerleşme yeri seçiminde ve yerleşmelerin gelişiminde etkili olan coğrafi faktörleri sorgulayabilme
3. Senaryo 7 Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda doğal süreçlerin etkilerini saha/sanal saha çalışmalarıyla araştırabilme · Yakın çevresindeki yeryüzü şekilleri ile beşerî faaliyetler arasındaki etkileşimi sorgulayabilme · Yerleşme yeri seçiminde ve yerleşmelerin gelişiminde etkili olan coğrafi faktörleri sorgulayabilme
4. Senaryo 6 Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda doğal süreçlerin etkilerini saha/sanal saha çalışmalarıyla araştırabilme · Yakın çevresindeki yeryüzü şekilleri ile beşerî faaliyetler arasındaki etkileşimi sorgulayabilme
5. Senaryo 7 Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda doğal süreçlerin etkilerini saha/sanal saha çalışmalarıyla araştırabilme · Yakın çevresindeki yeryüzü şekilleri ile beşerî faaliyetler arasındaki etkileşimi sorgulayabilme · Yerleşme yeri seçiminde ve yerleşmelerin gelişiminde etkili olan coğrafi faktörleri sorgulayabilme (2) · Türkiye ve dünyadaki yerleşmeleri fonksiyonlarına göre sınıflandırabilme
6. Senaryo 8 Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme · Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda doğal süreçlerin etkilerini saha/sanal saha çalışmalarıyla araştırabilme · Yakın çevresindeki yeryüzü şekilleri ile beşerî faaliyetler arasındaki etkileşimi sorgulayabilme · Yerleşme yeri seçiminde ve yerleşmelerin gelişiminde etkili olan coğrafi faktörleri sorgulayabilme (2) · Türkiye ve dünyadaki yerleşmeleri fonksiyonlarına göre sınıflandırabilme

10. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›