📝 7. Sınıf Türkçe 1. Dönem 1. Yazılı

🧾 Örnek yazılı kâğıdı (cevap anahtarlı)

MEB konu-soru dağılım tablosundaki 1. senaryoya göre (7 soru). 7 açık uçlu soru, toplam 100 puan. Önce kâğıda kendin cevapla, sonra her sorunun altındaki cevabı aç.

1. Okuma: metnin yüzey anlamını belirleme15 puan
   Aşağıdaki metni okuyunuz ve 1-4. soruları bu metne göre cevaplayınız.
   
   Yetmişinde Öğrenci
   
   Hatice Hanım, yetmiş iki yaşına girdiği gün torunlarından ilginç bir hediye istedi: okuma yazma öğrenmek. Çocukken köyünde okul olmadığı için hiç eğitim alamamıştı. Torunu Ece, önce bu isteği şaka sandı. Fakat babaannesinin gözlerindeki ışığı görünce ona yardım etmeye karar verdi. Her akşam yemekten sonra mutfak masasında harfleri birlikte çalıştılar. Hatice Hanım bazen harfleri karıştırıyor, gözlüğünü çıkarıp alnını ovuşturuyordu. Ama hiçbir zaman "Bu yaştan sonra olmaz." demedi. Üç ay sonra bir gece, Ece'nin yatağının başucuna küçük bir not bıraktı. Ertesi sabah notu okuyan Ece'nin gözleri doldu: "Bana sabırla öğrettiğin için teşekkür ederim. Artık sana masal okuma sırası bende." Ece o gün, öğrenmenin yaşı olmadığını ve azmin pek çok engeli aşabileceğini bir kez daha gördü.
   
   a) Hatice Hanım torunlarından hangi hediyeyi istedi? Daha önce bu isteğini neden gerçekleştirememişti? (5 puan)
   b) Ece, babaannesine yardım etmeye ne zaman karar verdi? (5 puan)
   c) Metnin ana fikrini bir cümleyle yazınız. (5 puan)
   Cevabı göster

   a) Okuma yazma öğrenmeyi istedi. Çocukken köyünde okul olmadığı için eğitim alamamıştı.
   b) Önce isteği şaka sandı; babaannesinin gözlerindeki ışığı (isteğindeki ciddiyeti ve heyecanı) görünce yardım etmeye karar verdi.
   c) Öğrenmenin yaşı yoktur; azimle çalışan insan her yaşta yeni şeyler öğrenebilir.
   
   Puanlama: a) 5 puan (hediye 2 puan, neden 3 puan); b) 5 puan; c) 5 puan (yalnız "öğrenmenin yaşı yoktur" ya da yalnız azim fikri 4 puan; olayı özetleyen cevap 2 puan).
2. Okuma: bilinmeyen söz varlığının anlamını tahmin etme10 puan
   Yukarıdaki metinde geçen aşağıdaki sözcüklerin anlamını, cümlenin gelişinden tahmin ederek yazınız. Tahmininizi destekleyen ipucunu da belirtiniz.
   
   a) "Üç ay sonra bir gece, Ece'nin yatağının başucuna küçük bir not bıraktı." (5 puan)
   b) "... azmin pek çok engeli aşabileceğini bir kez daha gördü." (5 puan)
   Cevabı göster

   a) Başucu: yatakta yatan kişinin başının bulunduğu tarafın hemen yanı. İpucu: "yatağının" sözü ve notun sabah uyanınca hemen görülecek bir yere bırakılması.
   b) Azim: bir işi başarmak için gösterilen kararlılık, vazgeçmeden çalışma isteği. İpucu: Hatice Hanım zorlansa da hiç "olmaz" demeden üç ay çalışmış ve okumayı öğrenmiştir; "engeli aşmak" sözü de bu kararlılığı gösterir.
   
   Puanlama: Her madde 5 puan (doğru anlam 3 puan, ipucu 2 puan).
3. Okuma: derin anlama yönelik üst düzey çıkarım yapma15 puan
   Yukarıdaki metne göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.
   
   a) Hatice Hanım'ın notundaki "Artık sana masal okuma sırası bende." cümlesinden; onun geçmişte yaşadığı durum ve Ece ile ilişkisi hakkında hangi çıkarımları yapabilirsiniz? İki çıkarım yazınız. (8 puan)
   b) Hatice Hanım'ın harfleri karıştırıp yorulduğu hâlde vazgeçmemesi, onun hangi kişilik özelliklerini gösterir? Bu durumun sizin yaşınızdaki öğrencilere vereceği mesajı açıklayınız. (7 puan)
   Cevabı göster

   a) Kabul edilecek çıkarımlar (ikisi yeterli):
   - Hatice Hanım okuma bilmediği için daha önce torununa kitaptan masal okuyamıyordu.
   - "Sıra bende" sözü, daha önce Ece'nin ona okuduğunu, şimdi bu iyiliğe karşılık vermek istediğini gösterir.
   - Okumayı öğrenmek ona yeni bir özgüven ve torunuyla paylaşabileceği yeni bir mutluluk kazandırmıştır.
   - Aralarında sevgiye ve paylaşmaya dayalı güçlü bir bağ vardır.
   b) Özellikler: azimli, kararlı, sabırlı, öğrenmeye istekli, pes etmeyen.
   Mesaj: Zorlandığımızda hemen vazgeçmemeliyiz; düzenli ve sabırlı çalışırsak başarabiliriz. Yetmiş iki yaşında biri öğrenmeyi başarabiliyorsa gençler de karşılaştıkları güçlükleri azimle aşabilir.
   
   Puanlama: a) 8 puan (her doğru ve metne dayalı çıkarım 4 puan; metinde açıkça yazanı tekrar eden cevaba 1 puan); b) 7 puan (en az iki doğru özellik 3 puan, mesajın açıklanması 4 puan).
4. Okuma: metinden hareketle söz varlığını geliştirme15 puan
   Yukarıdaki "Yetmişinde Öğrenci" metninden hareketle aşağıdakileri yapınız.
   
   a) "Fakat babaannesinin gözlerindeki ışığı görünce ona yardım etmeye karar verdi." cümlesindeki koyu ifade gerçek anlamda mı, mecaz anlamda mı kullanılmıştır? Bu ifadenin metindeki anlamını yazınız. (5 puan)
   b) Metinde geçen "gözleri dolmak" deyiminin anlamını yazınız ve bu deyimi metindekinden farklı bir durumu anlatan bir cümlede kullanınız. (5 puan)
   c) Metinde geçen "öğrenmek" fiilinin kökünden türetilmiş iki sözcük yazınız. (5 puan)
   Cevabı göster

   a) Mecaz anlamda kullanılmıştır. Anlamı: isteklilik, heyecan, umut, istekle parlayan bakış.
   b) Gözleri dolmak: duygulanıp ağlayacak duruma gelmek. Örnek cümle: Yıllardır görmediği kardeşini havaalanında karşılayınca annemin gözleri doldu.
   c) öğrenci, öğrenim ("öğrenme" de kabul edilir).
   
   Puanlama: a) 5 puan (mecaz 2 puan, anlamı 3 puan); b) 5 puan (anlam 2 puan, deyimi doğru anlamda kullanan özgün cümle 3 puan); c) 5 puan (ilk doğru sözcük 3 puan, ikinci doğru sözcük 2 puan; "öğrenmek" ile ilgisiz sözcüklere puan verilmez).
5. Yazma: yazıda içerik ve yapıya yönelik seçimleri yönetme15 puan
   "Öğrenmenin yaşı yoktur." düşüncesini açıklayan, en az altı cümlelik kısa bir yazı yazınız. Yazınızda:
   - konuya uygun bir başlık kullanınız,
   - giriş bölümünde ana düşüncenizi açıkça belirtiniz,
   - gelişme bölümünde düşüncenizi en az bir örnekle destekleyiniz,
   - sonuç bölümünde düşüncenizi toparlayan bir yargıya varınız. (15 puan)
   Cevabı göster

   Örnek yazı:
   Her Yaş Bir Başlangıçtır
   Öğrenmek yalnızca okul çağındaki çocuklara özgü bir iş değildir; insan her yaşta yeni bir şey öğrenebilir. Bilgi ve beceri, isteyen herkese kapısını açar. Örneğin dedem emekli olduktan sonra bilgisayar kullanmayı öğrendi ve şimdi uzaktaki torunlarıyla görüntülü konuşabiliyor. Halk eğitim merkezlerindeki kurslara her yaştan insanın katılması da bunu gösterir. İlerleyen yaşlarda öğrenmek biraz daha zaman alsa da sabır ve azimle başarılabilir. Kısacası öğrenmeyi bırakmayan insan hayatını her yaşta zenginleştirir.
   
   Puanlama (rubrik):
   - Başlık: 2 puan (konuya uygun, özgün başlık).
   - Giriş: 3 puan (ana düşünce açıkça belirtilmiş).
   - Gelişme: 4 puan (düşünce en az bir uygun örnekle desteklenmiş; örnek yoksa 1 puan).
   - Sonuç: 2 puan (yazıyı toparlayan yargı cümlesi).
   - Yazım ve noktalama: 2 puan (her 2 hata için 1 puan düşülür).
   - Dil ve anlatım: 2 puan (en az altı cümle, cümleler arası bağlantı, anlatım bozukluğu olmaması).
6. Yazma: yazıyı zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanma15 puan
   Aşağıdaki sözcük ve deyimlerden en az dördünü kullanarak Çanakkale'de yaşanan kahramanlıkları anlatan dört-beş cümlelik bir paragraf yazınız. Kullandığınız sözcük ve deyimlerin altını çiziniz.
   
   [ fedakârlık / vatan sevgisi / göğsünü siper etmek / destan yazmak / azim / canını dişine takmak ]
   
   (15 puan)
   Cevabı göster

   Örnek paragraf:
   Çanakkale'de Mehmetçik, vatan sevgisiyle dolu yüreğini düşmana karşı bir kalkan yaptı. Askerlerimiz denizden ve karadan gelen saldırılara göğüslerini siper ettiler. Cephane taşıyan, yaralı arkadaşını sırtında taşıyan her asker canını dişine takarak savaştı. Bu eşsiz fedakârlık sayesinde Çanakkale'de tarihe altın harflerle bir destan yazıldı.
   
   Puanlama (rubrik):
   - Sözcük ve deyimlerin kullanımı: 8 puan (doğru anlamda kullanılan her sözcük ya da deyim 2 puan, en çok dört öge puanlanır; deyim yanlış anlamda kullanılırsa puan verilmez).
   - İçerik ve konuya uygunluk: 3 puan (Çanakkale'deki kahramanlıkla ilgili, tarihsel olarak yanlış bilgi içermeyen anlatım).
   - Düzen ve anlatım: 2 puan (dört-beş cümle, cümleler arası anlam bağlantısı).
   - Yazım ve noktalama: 2 puan (her 2 hata için 1 puan düşülür).
7. Yazma: yazım kurallarını ve noktalama işaretlerini uygulama15 puan
   Aşağıdaki metinde beş yazım ya da noktalama yanlışı yapılmıştır. Yanlışları bulup doğrularını yazınız. (15 puan)
   
   18 mart 1915'te Çanakkale boğazını geçmeye çalışan düşman donanması ağır bir yenilgiye uğradı. Bu zaferde Seyit onbaşının büyük bir top mermisini sırtında taşıması, kahramanlığın simgesi oldu. Bugün hâlâ milyonlarca kişi bu toprakları ziyaret ediyor. Peki, sizce bu kahramanları unutabilirmiyiz
   Cevabı göster

   1) 18 mart → 18 Mart (belirli bir tarih bildiren ay adı büyük harfle başlar.)
   2) Çanakkale boğazını → Çanakkale Boğazı'nı (coğrafi ad olan özel adın her sözcüğü büyük harfle başlar, ek kesme işaretiyle ayrılır.)
   3) Seyit onbaşının → Seyit Onbaşı'nın (kişi adından sonra gelen unvan büyük harfle başlar, ek kesme işaretiyle ayrılır.)
   4) unutabilirmiyiz → unutabilir miyiz (soru eki ayrı yazılır.)
   5) miyiz → miyiz? (soru cümlesinin sonuna soru işareti konur.)
   
   Puanlama: Her yanlışı bulup doğrusunu yazmak 3 puan (yalnız yanlışı gösterip doğrusunu yazmayana 1 puan; 2. ve 3. maddelerde büyük harf düzeltilip kesme işareti unutulmuşsa 2 puan).

📚 Bu döneme kadar işlenen temalar

🗂️ 7. sınıf 1. dönem 1. yazılı: diğer dersler