📋 10. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı 2. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 6 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 2. senaryoda 5 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 5 ile 8 arasında değişir). Yazılı haftası: 2-13 Kasım 2026. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 2. senaryoda hangi konudan kaç soru?
-
1 soru
Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme her senaryodaCOĞ.10.1.1
-
1 soru
Örnek uygulamalar üzerinden CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanlarını özetleyebilme her senaryodaCOĞ.10.2.1
-
1 soru
Mekânsal bilgi teknolojilerini kullanarak altlık haritalar üzerinde mekânsal veriler oluşturabilme her senaryodaCOĞ.10.2.2
- 1 soru
-
1 soru
Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme her senaryodaCOĞ.10.3.2
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
🧾 Açık uçlu örnek yazılı kâğıdı
Bu yazılı için 6. senaryoya göre hazırlanmış örnek kâğıt var; konuları büyük ölçüde aynı.
✏️ 2. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Bir orman yangınının çevredeki köyü etkilemesi hangi ölçeğe girer?
Etki yakın çevrede kalmıştır.
Ölçek yereldir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Yerel
Etki yakın çevrede kalmıştır.
Ölçek yereldir.
2. CBS de veriler hangi işlemle birleştirilir?
Katmanlar birlikte değerlendirilir.
İşlem üst üste koymadır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Üst üste koyma
Katmanlar birlikte değerlendirilir.
İşlem üst üste koymadır.
3. Bir kuyu hangi vektör türüyle gösterilir?
Nesne ölçekte küçük kalır.
Gösterim nokta türüyle olur.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Nokta
Nesne ölçekte küçük kalır.
Gösterim nokta türüyle olur.
4. Wegener'in kıtaların kayması kuramı, kıtaların yer değiştirdiği düşüncesini ileri sürdü ama bir konuda yetersiz kaldı. Kuramın açıklayamadığı konu hangisidir?
Kuramın kanıtı ile açıklayamadığı konu karıştırılırsa "Uzak kıta kenarlarının neden birbirine uyduğu" seçilir; oysa Wegener bu uyumu kıtaların bir zamanlar birleşik olup sonra kaymasıyla açıklıyordu.
Doğrusu hareketin nedenidir, çünkü kuram ilk büyük kıtanın nasıl parçalandığını ve kıtaların neden hareket ettiğini açıklayamadı; bunu 1960'tan sonra geliştirilen levha tektoniği kuramı ele aldı.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Kıtaları hareket ettiren nedenin ne olduğu
Kuramın kanıtı ile açıklayamadığı konu karıştırılırsa "Uzak kıta kenarlarının neden birbirine uyduğu" seçilir; oysa Wegener bu uyumu kıtaların bir zamanlar birleşik olup sonra kaymasıyla açıklıyordu.
Doğrusu hareketin nedenidir, çünkü kuram ilk büyük kıtanın nasıl parçalandığını ve kıtaların neden hareket ettiğini açıklayamadı; bunu 1960'tan sonra geliştirilen levha tektoniği kuramı ele aldı.
5. Ayrışma süreci sonunda farklı boyutlardaki ayrışma ürünleriyle birlikte ne oluşur?
"Tortul kayaç" diyen öğrenci ayrışma ürününü kayaç döngüsünün sonraki adımıyla karıştırır; tortul kayaç için malzemenin aşınıp çukur alanda birikmesi, sonra sıkışıp çimentolaşması gerekir.
Doğrusu topraktır: ayrışmayla ufalanan kayaç parçaları ve çözünme ürünleri toprağı oluşturur; sıcak ve nemli bölgelerde ayrışma hızlı olduğu için toprak kalındır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Toprak
"Tortul kayaç" diyen öğrenci ayrışma ürününü kayaç döngüsünün sonraki adımıyla karıştırır; tortul kayaç için malzemenin aşınıp çukur alanda birikmesi, sonra sıkışıp çimentolaşması gerekir.
Doğrusu topraktır: ayrışmayla ufalanan kayaç parçaları ve çözünme ürünleri toprağı oluşturur; sıcak ve nemli bölgelerde ayrışma hızlı olduğu için toprak kalındır.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 6 | Coğrafi bakış · CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanları · Mekânsal verilerin haritalara aktarılması · Tektonik süreçler · İklim, kayaç, aşınma ve çözünme ilişkisi · Aşınım ve birikim süreçleri |
| 2. Senaryo | 5 | Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme · Örnek uygulamalar üzerinden CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanlarını özetleyebilme · Mekânsal bilgi teknolojilerini kullanarak altlık haritalar üzerinde mekânsal veriler oluşturabilme · Yerkürenin tektonik yapısını çözümleyebilme · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme |
| 3. Senaryo | 7 | Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme · Örnek uygulamalar üzerinden CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanlarını özetleyebilme · Mekânsal bilgi teknolojilerini kullanarak altlık haritalar üzerinde mekânsal veriler oluşturabilme · Yerkürenin tektonik yapısını çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme · Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme |
| 4. Senaryo | 6 | Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme · Örnek uygulamalar üzerinden CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanlarını özetleyebilme · Mekânsal bilgi teknolojilerini kullanarak altlık haritalar üzerinde mekânsal veriler oluşturabilme · Yerkürenin tektonik yapısını çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme |
| 5. Senaryo | 7 | Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme · Örnek uygulamalar üzerinden CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanlarını özetleyebilme · Mekânsal bilgi teknolojilerini kullanarak altlık haritalar üzerinde mekânsal veriler oluşturabilme · Yerkürenin tektonik yapısını çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme (2) |
| 6. Senaryo | 8 | Örnek olay, olgu ve/veya mekânı coğrafyanın temel kavramları ile ilişkilendirebilme · Örnek uygulamalar üzerinden CBS ve uzaktan algılamanın kullanım alanlarını özetleyebilme · Mekânsal bilgi teknolojilerini kullanarak altlık haritalar üzerinde mekânsal veriler oluşturabilme · Yerkürenin tektonik yapısını çözümleyebilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunda etkili olan aşınma ve çözünme süreçleri ile iklim ve kayaç özellikleri arasındaki ilişkileri yapılandırabilme (2) · Yeryüzü şekillerinin oluşumunu aşınım ve birikim süreçleri açısından çözümleyebilme |
10. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı: bütün konular, örnek kâğıt ve deneme ›