📋 8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük 1. Dönem 1. Yazılı 6. Senaryo
MEB'in 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosunda bu yazılı için 7 senaryo var; okulundaki zümre bunlardan birini seçer. 6. senaryoda 8 soru sorulur (senaryolarda soru sayısı 6 ile 8 arasında değişir). Yazılı haftası: 2-13 Kasım 2026. Aşağıda hangi kazanımdan kaç soru geldiğini, her birinin konu anlatımını ve testini bulursun.
🎯 6. senaryoda hangi konudan kaç soru?
-
1 soru
Avrupa’daki gelişmelerin yansımaları bağlamında Osmanlı Devleti’nin yirminci yüzyılın başlarındaki siyasi ve sosyal durumunu kavrarİTA.8.1.1
-
1 soru
Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur her senaryodaİTA.8.1.2
-
1 soru
Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar her senaryodaİTA.8.1.3
-
1 soru
Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir her senaryodaİTA.8.1.4
-
1 soru
Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar her senaryodaİTA.8.2.1
-
2 soru
Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin durumu hakkında çıkarımlarda bulunurİTA.8.2.2
-
1 soru
Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması ve uygulanması karşısında Osmanlı yönetiminin, Mustafa Kemal’in ve halkın tutumunu analiz ederİTA.8.2.3
Kaynak: MEB 2026-2027 ortak yazılı konu-soru dağılım tablosu; "her senaryoda" işaretli kazanım hangi senaryo seçilirse seçilsin sorulur, önce onlara çalış. Öğretmeninin duyurduğu senaryoyu esas al.
🧾 Açık uçlu örnek yazılı kâğıdı
Bu yazılı için 3. senaryoya göre hazırlanmış örnek kâğıt var; konuları büyük ölçüde aynı.
✏️ 6. senaryonun konularından örnek sorular
Senaryodaki her kazanımdan, soru sayısı kadar (en çok 3) çoktan seçmeli soru. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak. Yazılıda sorular açık uçlu gelir; burada konuyu anlayıp anlamadığını ölçersin.
1. Osmanlı devlet adamlarının 1839 ve 1856'da fermanlar ilan ederek ulaşmak istediği temel amaç hangisidir?
Fermanlar meşrutiyetle karıştırılırsa "Padişahın yetkilerini seçilmiş bir meclisle sınırlandırmak" seçilir; oysa halkın seçtiği meclis ilk kez 1876'da I. Meşrutiyet ile kurulmuştur, fermanlar meclis açmamıştır.
Doğrusu iç işlere karışmayı ve dağılmayı önlemektir, çünkü devlet adamları olumsuz gelişmeler üzerine bu amaçla çalışmaya başlamış, fermanlarla eşitlik ve güvenlik getirerek toplumu bir arada tutmaya çalışmıştır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Avrupa'nın iç işlere karışmasını ve dağılmayı önlemek
Fermanlar meşrutiyetle karıştırılırsa "Padişahın yetkilerini seçilmiş bir meclisle sınırlandırmak" seçilir; oysa halkın seçtiği meclis ilk kez 1876'da I. Meşrutiyet ile kurulmuştur, fermanlar meclis açmamıştır.
Doğrusu iç işlere karışmayı ve dağılmayı önlemektir, çünkü devlet adamları olumsuz gelişmeler üzerine bu amaçla çalışmaya başlamış, fermanlarla eşitlik ve güvenlik getirerek toplumu bir arada tutmaya çalışmıştır.
2. Bir öğretmen, öğrencilerine milletlerinin geçmişini sevdirir; öğrenciler de zamanla kendilerini bu milletin bir parçası olarak görmeye başlar. Mustafa Kemal'in Manastır yıllarındaki hangi deneyimi bu duruma benzer ve ona ne kazandırmıştır?
Öğretmen etkisi ortak olduğu için ilk okul yılları düşünülürse "Şemsi Efendi'nin etkisiyle okumayı sevmesi – araştırmacı yönünün gelişmesi" seçilir; oysa bu Manastır'dan önce, Selanik'te yaşanmıştı ve konusu millet geçmişi değildir.
Doğrusu Türk tarihine ilgidir, çünkü idadide tarih öğretmeni Mehmet Tevfik (Bilge) Bey'in etkisiyle Türk tarihine ilgi duymuş, okudukları tarih bilincinin ve millî benliğinin oluşmasına katkı sağlamıştır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Bir öğretmeninin etkisiyle Türk tarihine ilgi duyması – millî benliğinin oluşması
Öğretmen etkisi ortak olduğu için ilk okul yılları düşünülürse "Şemsi Efendi'nin etkisiyle okumayı sevmesi – araştırmacı yönünün gelişmesi" seçilir; oysa bu Manastır'dan önce, Selanik'te yaşanmıştı ve konusu millet geçmişi değildir.
Doğrusu Türk tarihine ilgidir, çünkü idadide tarih öğretmeni Mehmet Tevfik (Bilge) Bey'in etkisiyle Türk tarihine ilgi duymuş, okudukları tarih bilincinin ve millî benliğinin oluşmasına katkı sağlamıştır.
3. Esaret, hürriyet, adalet gibi kavramları yayımladığı ansiklopedide halka açıklayan Aydınlanma Çağı düşünürü kimdir?
Hürriyet kavramı Voltaire'in görüşleriyle karıştırılırsa "Voltaire" seçilir; oysa Voltaire'in öne çıkan yönü vicdan ve fikir hürriyetini kendi eserlerinde ele almasıdır.
Doğrusu Diderot'dur, çünkü bu kavramları yayımladığı ansiklopedi aracılığıyla halka açıklamıştır.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Diderot
Hürriyet kavramı Voltaire'in görüşleriyle karıştırılırsa "Voltaire" seçilir; oysa Voltaire'in öne çıkan yönü vicdan ve fikir hürriyetini kendi eserlerinde ele almasıdır.
Doğrusu Diderot'dur, çünkü bu kavramları yayımladığı ansiklopedi aracılığıyla halka açıklamıştır.
4. Balkan Savaşları'nın sonuçlarından biri, Osmanlı ordusunda reform yapılması ihtiyacının ortaya çıkmasıdır. I. Balkan Savaşı'ndaki yenilginin nedenleri düşünüldüğünde, seçeneklerden hangisi bu ihtiyacı en iyi açıklar?
Savaşın her sonucu orduyla ilgili sanılırsa "Balkanlar'dan Anadolu'ya büyük göçlerin yaşanması" seçilir; oysa göç, Balkanlar'daki Türklerin baskıya uğramasının toplumsal sonucudur, ordunun işleyişindeki bir aksaklığı göstermez.
Doğrusu ordunun hazırlıksızlığı ve iç çekişmelerdir, çünkü bunlar I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgide etkili olmuş ve ordunun yeniden düzenlenmesi gerektiğini göstermiştir.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: I. Balkan Savaşı'nda ordunun hazırlıksız olması ve ordudaki çekişmeler
Savaşın her sonucu orduyla ilgili sanılırsa "Balkanlar'dan Anadolu'ya büyük göçlerin yaşanması" seçilir; oysa göç, Balkanlar'daki Türklerin baskıya uğramasının toplumsal sonucudur, ordunun işleyişindeki bir aksaklığı göstermez.
Doğrusu ordunun hazırlıksızlığı ve iç çekişmelerdir, çünkü bunlar I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgide etkili olmuş ve ordunun yeniden düzenlenmesi gerektiğini göstermiştir.
5. XIX. yüzyılın ikinci yarısında siyasi birliğini tamamlayıp sömürge yarışına katılan iki devlet ve bunun Avrupa'da değiştirdiği düzen hangi seçenekte birlikte verilmiştir?
Sömürge yarışındaki büyük güçler akla gelirse "İngiltere ve Fransa; sömürge ticareti" seçilir; oysa bu iki devlet sömürgelerini çok önce kurmuştu, birliğini yeni tamamlayan devletler değildi.
Doğrusu İtalya (1870) ve Almanya'dır (1871), çünkü ikisi siyasi birliklerini tamamlayıp sömürgeciliğe yönelince Avrupa'da kuvvetler dengesi değişti.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: İtalya ve Almanya; kuvvetler dengesi
Sömürge yarışındaki büyük güçler akla gelirse "İngiltere ve Fransa; sömürge ticareti" seçilir; oysa bu iki devlet sömürgelerini çok önce kurmuştu, birliğini yeni tamamlayan devletler değildi.
Doğrusu İtalya (1870) ve Almanya'dır (1871), çünkü ikisi siyasi birliklerini tamamlayıp sömürgeciliğe yönelince Avrupa'da kuvvetler dengesi değişti.
6. I. Dünya Savaşı başladığında Osmanlı Devleti'nin ilk tutumu hangisi oldu?
Osmanlı'nın İttifak Devletleri safında savaştığı bilgisi başlangıca taşınırsa "Almanya'nın yanında savaşa girdi" seçilir; oysa Osmanlı savaşa Kasım 1914'te girdi.
Doğrusu tarafsızlığın ilanıdır, çünkü Osmanlı savaşın ilk aylarında savaşa fiilen katılmadı ve müttefik aradı.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Tarafsızlığını ilan etti
Osmanlı'nın İttifak Devletleri safında savaştığı bilgisi başlangıca taşınırsa "Almanya'nın yanında savaşa girdi" seçilir; oysa Osmanlı savaşa Kasım 1914'te girdi.
Doğrusu tarafsızlığın ilanıdır, çünkü Osmanlı savaşın ilk aylarında savaşa fiilen katılmadı ve müttefik aradı.
7. Osmanlı Devleti'nin, İngiltere'nin Akdeniz ile Kızıldeniz arasından geçen sömürge yolunu kesmek için saldırdığı cephe hangisidir?
Hindistan yolu Irak'a ait sanılırsa "Irak Cephesi" seçilir; oysa Irak'ta saldıran İngiltere'ydi ve Basra Körfezi Akdeniz'e bağlanmaz.
Doğrusu Kanal Cephesi'dir, çünkü Akdeniz'i Kızıldeniz'e bağlayan Süveyş Kanalı'nı ele geçirmek için Osmanlı taarruz etti.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Kanal Cephesi
Hindistan yolu Irak'a ait sanılırsa "Irak Cephesi" seçilir; oysa Irak'ta saldıran İngiltere'ydi ve Basra Körfezi Akdeniz'e bağlanmaz.
Doğrusu Kanal Cephesi'dir, çünkü Akdeniz'i Kızıldeniz'e bağlayan Süveyş Kanalı'nı ele geçirmek için Osmanlı taarruz etti.
8. Ateşkesin 5. maddesi Osmanlı ordusu için ne öngörmüştür?
"Askerlerin tümünün terhis edilip ordunun kaldırılması" diyen öğrenci maddedeki istisnayı atlar; sınırların korunması ve iç güvenlik için gereken birlikler terhisin dışındaydı.
Ordunun geri kalanı derhâl terhis edilecekti; Toros tünellerini ve Boğaz istihkâmlarını ise İtilaf devletleri işgal edecekti.
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: Sınır ve iç güvenlik dışında derhâl terhis edilmesi
"Askerlerin tümünün terhis edilip ordunun kaldırılması" diyen öğrenci maddedeki istisnayı atlar; sınırların korunması ve iç güvenlik için gereken birlikler terhisin dışındaydı.
Ordunun geri kalanı derhâl terhis edilecekti; Toros tünellerini ve Boğaz istihkâmlarını ise İtilaf devletleri işgal edecekti.
🗂️ Bütün senaryolar
| Senaryo | Soru | Konular |
|---|---|---|
| 1. Senaryo | 6 | Osmanlı Devleti’nin XX. yüzyılın başlarındaki siyasi ve sosyal durumu · Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatı ile kişilik özellikleri · Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen kişiler ve olaylar · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ve kişilik özellikleri · Birinci Dünya Savaşı’nın sebepleri ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeler · Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin durumu |
| 2. Senaryo | 7 | Avrupa’daki gelişmelerin yansımaları bağlamında Osmanlı Devleti’nin yirminci yüzyılın başlarındaki siyasi ve sosyal durumunu kavrar · Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir · Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar · Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin durumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Mondros Ateşkes Antlaşması karşısındaki tutumlar |
| 3. Senaryo | 8 | Avrupa’daki gelişmelerin yansımaları bağlamında Osmanlı Devleti’nin yirminci yüzyılın başlarındaki siyasi ve sosyal durumunu kavrar · Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir · Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar (2) · Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin durumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması ve uygulanması karşısında Osmanlı yönetiminin, Mustafa Kemal’in ve halkın tutumunu analiz eder |
| 4. Senaryo | 6 | Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir · Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar · Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin durumu hakkında çıkarımlarda bulunur (2) |
| 5. Senaryo | 7 | Avrupa’daki gelişmelerin yansımaları bağlamında Osmanlı Devleti’nin yirminci yüzyılın başlarındaki siyasi ve sosyal durumunu kavrar · Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir (2) · Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar (2) |
| 6. Senaryo | 8 | Avrupa’daki gelişmelerin yansımaları bağlamında Osmanlı Devleti’nin yirminci yüzyılın başlarındaki siyasi ve sosyal durumunu kavrar · Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur · Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir · Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar · Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin durumu hakkında çıkarımlarda bulunur (2) · Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanması ve uygulanması karşısında Osmanlı yönetiminin, Mustafa Kemal’in ve halkın tutumunu analiz eder |
| 7. Senaryo | 8 | Mustafa Kemal’in çocukluk ve öğrenim hayatından hareketle onun kişilik özelliklerinin oluşumu hakkında çıkarımlarda bulunur (2) · Gençlik döneminde Mustafa Kemal’in fikir hayatını etkileyen önemli kişileri ve olayları kavrar (2) · Mustafa Kemal’in askerlik hayatı ile ilgili olayları ve olguları onun kişilik özellikleri ile ilişkilendirir (2) · Birinci Dünya Savaşı’nın sebeplerini ve savaşın başlamasına yol açan gelişmeleri kavrar (2) |